Reply to Thread

Post a reply to the thread: Ngày này năm xưa

Your Message

Viết bằng chữ trong ô trống kết quả của bốn cộng hai

 

Additional Options

  • Will turn www.example.com into [URL]http://www.example.com[/URL].

Rate Thread

You may rate this thread from 1-star (Terrible) to 5-stars (Excellent) if you wish to do so.

Topic Review (Newest First)

  • 20-05-2018, 08:45 PM
    nguoi gia
    Cách nay đúng 49 năm, Mỹ có trận đánh mang tên “Đồi thịt bằm” gần Thừa Thiên, nhưng ít tháng sau, họ bỏ vị-trí đó.

    https://vi.wikipedia.org/wiki/Wikipe...a/Th%C3%A1ng_5
    Ngày 20 tháng 05, 1969
    • 1969 – Chiến tranh Việt Nam: Trận Đồi Thịt Băm tại Thừa Thiên kết thúc, Quân lực Hoa Kỳ chiếm ngọn đồi nhưng phải bỏ lại vị trí này một tháng sau đó.

    https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%...B%8Bt_B%C4%83m
    https://en.wikipedia.org/wiki/Battle_of_Hamburger_Hill
    https://fr.wikipedia.org/wiki/Batail...Hamburger_Hill
    https://nuocnha.blogspot.com/2018/05...-anh-mang.html

    Trận Đồi Thịt Băm

    U.S. Army Soldiers climb hill 937 at Dong Ap Bia after the battle, May 1969

    Trận Đồi Thịt Băm là tên gọi của trận chiến giữa Quân đội Nhân dân Việt Nam, Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam với Quân đội Mỹ từ ngày 10 tháng 5 đến ngày 20 tháng 5 năm 1969 ở Thừa Thiên (nay thuộc Thừa Thiên-Huế).
    Trận chiến nổ ra khi Hoa Kỳ tập trung lực lượng gần 2.000 quân dưới sự yểm trợ mạnh của hỏa lực phi pháo để đánh chiếm quả đồi (núi A Bia, phía Mỹ gọi là Cao điểm 937) do 2 tiểu đoàn Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam chiếm giữ.
    Trận đánh diễn ra chủ yếu bằng bộ binh: quân Mỹ leo lên đồi cao tấn công đối phưong. Các đơn vị Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam cũng ra sức cố thủ dựa vào địa thế hiểm trở cùng thời tiết khắc nghiệt.
    Dù được yểm trợ mạnh bởi pháo binh và không quân, các cuộc tấn công của Mỹ đă nhiều lần bị đẩy lùi bởi sự pḥng ngự có hiệu quả của phía Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam.
    Ngọn đồi này sau trận đánh đă được lính Mỹ gọi là "Đồi Thịt Băm" - Hamburger Hill, như một cách thể hiện độ khốc liệt và thương vong cao của lính Mỹ.

    Theo Samuel Zaffiri, tác giả của cuốn Hamburger Hill, quân Mỹ đă chiếm được ngọn đồi sau 10 ngày chiến đấu với số thương vong lên tới 72 người chết và 372 bị thương và lại phải bỏ vị trí này một tháng sau đó

    Bối cảnh
    A Bia là điểm cao đột xuất (937m) nằm giữa vùng rừng núi trùng điệp gần biên giới Việt-Lào (cách 1,9 km). Đỉnh A Bia có ba mỏm đứng thế chân kiềng cao xấp xỉ nhau, cách nhau khoảng 400m. Trước đây Mỹ đă lên A Bia đóng dă ngoại, nay c̣n nguyên công sự, xung quanh chất đống nhiều vỏ đồ hộp...
    Đỉnh A Bia bị bom pháo phát quang nham nhở, trơ lại những thân cây khô cháy.[cần dẫn nguồn]
    Toàn bộ núi là một dải gồ ghề, hoang dă bao phủ bởi rừng với những tán tre mọc dày đặc cộng vởi cỏ voi cao ngang thắt lưng.
    Cỏ có khi cao hơn cả một xe bọc thép M-113. Các dân tộc địa phương gọi A Bia là "núi muông thú ẩn ḿnh".

    Kế hoạch của 2 bên
    Liên quân Hoa Kỳ-Việt Nam Cộng ḥa

    Hamburger Hill, avril 2011, photo Bác Trâu.

    Các trận đánh trên Cao điểm 937 xảy ra tháng 5 năm 1969, là giai đoạn hai của Chiến dịch Apache Snow, một chiến dịch gồm ba giai đoạn nhằm mục đích tiêu diệt lực lượng Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam trong khu vực thung lũng A Sầu (A Shau), một mắt xích trong tuyến đường chi viện vào miền Nam Việt Nam.

    Năm 1966, Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam đă thành công trong việc đánh chiếm doanh trại của Mỹ trong thung lũng A Shau, tức A Sầu (Trận A Sầu) và thiết lập sự hiện diện tại đây.

    An undated photo of a Huey helicopter landing with soldiers of the 101st Airborne Delta Raiders in the A Shau valley near Hue, Vietnam.


    Thừa Thiên–Huế Province

    Sau đó các nỗ lực liên tục của Mỹ nhằm tái chiếm thung lũng đă không thành công. Trung tướng Richard G. Stilwell, chỉ huy của Quân đoàn 24 của Hoa Kỳ, quyết định huy động lực lượng tương đương với hai sư đoàn được hỗ trợ mạnh bởi pháo binh và không quân để hoàn thành nhiệm vụ.

    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Diễn biến
    Mở màn trận đánh

    U.S. Army Soldiers inspect damage in the surrounding area of Dong Ap Bia during Operation Apache Snow, May 1969.

    Lúc 10 giờ 15 phút ngày 10 tháng 5, Tiểu đoàn 8 do Tiểu đoàn trưởng Đinh Xuân Bài chỉ huy nổ súng tiến công 1 đại đội thuộc Tiểu đoàn Dù số 3 Mỹ trên các điểm cao 400, 500, cách đông bắc A Bia khoảng 2 km. Đại đội 5 được tăng cường hai cối 82mm, chia làm ba mũi, mũi chính đánh ngang đội h́nh địch ở "yên ngựa" rồi tỏa ra hai hướng đánh ngược lên các đỉnh 500 và 400, để kết hợp với hai mũi đánh từ phía sau mỏm 500 xuống.

    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Khi ra ngoài băi đáp trực thăng trên sườn núi phía bắc, Đại đội Bravo đă giao tranh dữ dội với lực lượng Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam trong khu vực 1 km vào cuối ngày. Honeycutt nhanh chóng chỉ đạo máy bay trực thăng vũ trang AH-1 Cobra, trang bị rocket và súng máy hạng nặng để hỗ trợ cho một cuộc tấn công vội vă.

    AH-1 Cobra

    Trong rừng rậm, những chiếc Cobra nhầm tiểu đoàn 3/187 Mỹ với một đơn vị Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam nên đă tấn công, giết chết hai người và làm bị thương 35, (gồm cả Honeycutt).

    Việc bắn lầm này phá vỡ đội h́nh và sự chỉ huy, và buộc tiểu đoàn 3/187 rút lui vào vị trí pḥng thủ đêm.

    Tuy nhiên, liên lạc xác nhận rằng một lực lượng đáng kể phía Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam đă có mặt, Honeycutt ước tính là cần tăng cường một trung đội hoặc đại đội.
    Cũng đêm ngày 11, tiểu đoàn đặc công của quân khu tiến công sở chỉ huy lữ đoàn dù 3 Mỹ ở căn cứ Động Tranh. Sáng ngày 12 tháng 5 Mỹ phải đưa tiểu đoàn 2/506 ở A Lê Thiêm về bảo vệ sở chỉ huy lữ đoàn.
    Mỹ rút tiểu đoàn 2 về Động Tranh, phía bắc A Bia không c̣n lính chốt giữ.
    Ban chỉ huy Trung đoàn 3 Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam quyết định điều tiểu đoàn 9 do tiểu đoàn trưởng Vượng chỉ huy hoạt động từ địa đạo Lam Sơn đến khu vực Băi Ổi. Tiểu đoàn 8 tiếp tục củng cố trận địa chốt.
    Cũng trong hai ngày này, Honeycutt điều khiển các đại đội của ḿnh tới các vị trí cho một cuộc tấn công phối hợp ngày 13 tháng 5 nhưng đă thất vọng bởi địa h́nh khó khăn và sự kháng cự của phía Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam.

    Một đơn vị của Đại đội Delta, rơi vào một khe núi dốc lầy lội vào ngày 12 tháng 5, phải chịu đựng tổn thất rất cao trong hai ngày.

    Quân Mỹ đẩy mạnh tấn công

    Wounded Soldiers are loaded on to a UH1 helicopter during Operation Apache Snow, May 1969.

    Buổi trưa ngày 13 Tháng 5, chỉ huy lữ đoàn Dù, Đại tá Conmy, đă quyết định nó sẽ cắt đứt chi viện của lực lượng Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam từ Lào và hỗ trợ Honeycutt bằng cách tấn công A Bia từ phía nam.
    Đại đội Bravo được trực thăng đưa lên Đồi 916, nhưng phần c̣n lại của tiểu đoàn di chuyển bằng đường bộ, từ một khu vực cách 4 km từ Đồi 937, và cả Conmy và Honeycutt dự kiến Tiểu đoàn 1/506 sẽ sẵn sàng cung cấp hỗ trợ không muộn hơn buổi sáng ngày 15 tháng 5.
    Mặc dù Đại đội Bravo đă tới Đồi 916 ngày 15 tháng 5, nó đă không tham gia tấn công cho đến ngày 19 tháng 5 do rừng rậm gần như không thể di chuyển.

    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Ngày 14 tháng 5, tổ chức phân đội hỏa lực 12 khẩu gồm B-40, B-41, cối 82, cối 60 ly của phía Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam bất ngờ đánh vào đội h́nh của 1 đại đội Mỹ cách điểm cao 916 hai km về phía đông,

    B-40

    B-41
    Sau khi dùng bom, pháo bắn phá dọn đường suốt hai ngày 13 và 14 tháng 5, quân Mỹ sử dụng tiểu đoàn 1/506 chia làm hai mũi tiến công đánh chiếm lên A Bia. Phía đông nam, đợt phản kích của 2 đại đội Mỹ cũng bị đại đội 6 Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam gh́m chân dưới "yên ngựa" bằng những băi ḿn và đạn cối. Khi quân Mỹ vượt được lên "yên ngựa", vào gần tới đỉnh th́ bị bộ binh Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam phục kích. Bị đánh gần và bất ngờ, lính Mỹ lùi xuống chân điểm cao, gọi pháo chi viện.

    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Lực lượng Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam rút lui
    Sau 1 tuần chiến đấu, 2 tiểu đoàn Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam đă hoàn thành mục tiêu được giao[cần dẫn nguồn] là tiêu diệt một lượng đáng kể lính Mỹ.
    Như chiến lược chung trong những trận đánh với Mỹ, phía Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam không cố gắng giành giật trận địa mà chỉ cố gắng gây thương vong tối đa cho địch trước khi tổ chức rút lui để tránh bị hỏa lực và sức cơ động vượt trội của Mỹ bao vây tiêu diệt.
    Kế hoạch ban đầu là rút vào đêm 17 nhưng các đơn vị đă hoàn thành tốt và kéo dài thêm được 1 ngày. Đêm 18, phía Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam bắt đầu tổ chức rút lui khỏi trận địa núi A Bia, chỉ để lại một bộ phận nhỏ làm nghi binh.

    Ngày 19 tháng 5, 2 tiểu đoàn bộ binh Mỹ đă được không vận vào băi đáp đông bắc và phía đông nam của núi. Cả hai tiểu đoàn ngay lập tức di chuyển lên núi để tới các vị trí mà từ đó họ sẽ tấn công vào sáng hôm sau. Trong khi đó, tiểu đoàn 1/506 dùng ngày thứ ba liên tiếp để bảo đảm an toàn cho điểm cao 900.
    Lữ đoàn 3 đưa ra bốn tiểu đoàn của ḿnh tấn công vào lúc 10 giờ ngày 20 tháng 5, bao gồm cả hai đại đội của 3/187 được tăng cường bởi đại đội Alpha 2/506. Các cuộc tấn công được hỗ trợ bởi 2 giờ không kích và 90 phút nă pháo. Các tiểu đoàn tấn công đồng thời, 12 giờ tiểu đoàn 3/187 lên tới đỉnh. Đơn vị nhỏ làm nhiệm vụ nghi binh c̣n lại của Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam sau khi nổ súng cầm chân quân Mỹ đă rút sang Lào theo đơn vị chính, và Đồi 937 được quân Mỹ nắm giữ vào 17 giờ.

    Năm 2011, bà Kan Đơm, nữ du kích người dân tộc Pa Kô kể rằng, có một chuyện mà nhiều người chưa biết về những ǵ lính Mỹ đă làm với chiến sĩ du kích Cu Lọi khi trận đánh trên ngọn đồi A Bia kết thúc. Anh Cu Lọi tham gia đánh căn cứ A Bia, nhận nhiệm vụ ở lại cản chân quân Mỹ để đồng đội rút lui. Cu Lọi hy sinh, nhưng lính Mỹ đă lấy xác anh, chặt đầu cắm lên cọc, băm thi thể anh ra từng mảnh vụn rải khắp ngọn đồi. Bà Kan Đơm kể: "Lính Mỹ làm vậy là để cho người Pa Kô của mệ nhụt chí không c̣n dám theo Đảng và Bác Hồ đánh giặc nhưng chúng đă lầm. Từ đó, đồng bào Pa Kô đă gọi đồi A Bia là đồi Băm (băm xác) để khắc ghi trong tim ḿnh sự hy sinh anh dũng của anh Cu Lọi mà quyết tâm đánh giặc đến cùng..."
    Dấu vết của những bịa đăt như truyện anh hùng Lê văn Tám.....

    Kết quả
    Trong 10 ngày chiến đấu, quân đội Mỹ chịu thiệt hại 72 lính chết và 372 bị thương, vài trực thăng bị bắn rơi hoặc bắn hỏng. Quân Mỹ tuyên bố các tiểu đoàn 7 và 8 của Trung đoàn 29 Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam đă có 630 người tử trận (chưa kể số bị thương) khi chiến đấu với quân Mỹ. Con số thiệt hại của Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam do Mỹ tuyên bố gây nhiều tranh căi và bị coi là phóng đại, bởi thực tế quân Mỹ không thể đếm số lính Việt Nam bị chết trong hoàn cảnh chiến trường khi đó (địa h́nh rừng núi, pháo kích và không quân ném bom dày đặc làm chiến trường rất khó quan sát, bộ binh Việt Nam cũng thường ẩn ḿnh trong các công sự khó bị phát hiện).
    Trong thực tế, trong suốt trận đánh, quân Mỹ chỉ thu được 89 vũ khí cá nhân và 22 vũ khí cộng đồng của Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam (chỉ bằng 1/6 số lính Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam tử trận mà Mỹ tuyên bố).

    Quân Mỹ hao tổn hàng trăm sinh mạng nhưng rốt cục chỉ chiếm được một ngọn đồi không có giá trị về quân sự. Thiếu tướng John M. Wright lặng lẽ ra lệnh rút khỏi đồi ngày 5 tháng 6.

    Các cuộc tranh luận về "Hamburger Hill" diễn ra tại Quốc hội Hoa Kỳ, với những lời chỉ trích đặc biệt nghiêm trọng của các thượng nghị sĩ Edward Kennedy, George McGovern, và Stephen M. Young. Edward Kennedy gọi đây là "Cuộc hành quân điên rồ và vô trách nhiệm. Sinh mạng của binh sĩ Mỹ đă bị phung phí chỉ để thể diện nhà binh cho các sĩ quan chỉ huy"

    George Stanley McGovern (19/7/1922 - 21/10/2012) là 1 nhà sử học Mỹ đồng thời ông c̣n là 1 chính trị gia. Ông là thành viên của đảng Dân Chủ.

    https://s20.postimg.cc/3o3lh1wy5/Edward.png
    Edward Moore "Ted" Kennedy (February 22, 1932 – August 25, 2009) was an American politician who served as a United States Senator from Massachusetts for over forty years from 1962 until his death in 2009

    Báo chí Mỹ ngày 25 tháng 5 năm 1969 gọi A Bia là "Đồi thịt băm của lính dù Mỹ", lên án quân đội Mỹ ném quân lên vùng núi A Bia chỉ để biến cuộc hành quân "Tuyết rơi trên đỉnh núi" (Apache Snow) thành "Máu rơi trên đỉnh núi". Trong số 27 tháng 6, Tạp chí Life đă công bố những bức ảnh của 241 lính Mỹ thiệt mạng trong một tuần tại Việt Nam, được coi là một bước ngoặt của chiến tranh. Dù chỉ có một phần trong số này là thương vong trên Hamburger Hill, nhiều người Mỹ đă nhận thức rằng tất cả những người chết đều là nạn nhân của "trận đánh điên rồ và vô nghĩa" này.
    Bài quá dài, phải cắt bớt.
  • 20-05-2018, 12:27 AM
    nguoi gia
    Cách nay đúng 77 năm dân tộc Việt Nam đă bị một cú lừa vô tiền khoáng hậu của Mao trạch Đông khi hắn dựng nên nhân vật HCM và đảng CSVN

    https://vi.wikipedia.org/wiki/Wikipe...a/Th%C3%A1ng_5
    Ngày 19 tháng 05, 1941
    • 1941 – Theo đề xuất của Hồ Chí Minh, Đảng Cộng sản Đông Dương quyết định thành lập Việt Nam Độc lập Đồng minh, gọi tắt là Việt Minh.

    https://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Minh
    https://en.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Minh
    https://fr.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Minh
    https://nuocnha.blogspot.com/2018/05...et-nam-bi.html

    Việt Minh
    Việt Nam độc lập đồng minh (tên chính thức trong nghị quyết Hội nghị lần thứ VIII Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương), c̣n gọi là Việt Nam độc lập đồng minh hội, gọi tắt là Việt Minh, là liên minh chính trị do Đảng Cộng sản Đông Dương thành lập ngày 19 tháng 5 năm 1941 với mục đích công khai là "Liên hiệp tất cả các tầng lớp nhân dân, các đảng phái cách mạng, các đoàn thể dân chúng yêu nước, đang cùng nhau đánh đuổi Nhật - Pháp, làm cho Việt Nam hoàn toàn độc lập, dựng lên một nước Việt Nam Dân chủ Cộng ḥa".

    Nhật thua Mỹ nên đầu hàng Đồng Minh. Họ chờ ngày về nước. Không có chuyện chống Nhật.

    Trước đó, đă có một tổ chức chính trị chống đế quốc của người Việt Nam ở nước ngoài có tên gọi tương tự là Việt Nam Độc lập Vận động Đồng minh Hội, gọi tắt là Việt Minh, được thành lập năm 1936 ở Nam Kinh (Trung Quốc). Theo Hoàng Văn Hoan, Hồ Chí Minh chủ trương lấy danh nghĩa hội này và mời Hồ Học Lăm làm chủ tŕ để dựa vào mà hoạt động.



    Hoàng Văn Hoan (1905–1991) tên khai sinh Hoàng Ngọc Ân là một chính trị gia của Việt Nam, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Phó chủ tịch Quốc hội Việt Nam.


    Hồ Học Lăm (1884-12/4/1943); tự Hinh Sơn, là một chí sĩ Việt Nam thời cận đại.

    Thành lập
    Tháng 10, 1940, tại Quế Lâm, Trung Quốc, Nguyễn Ái Quốc lấy danh nghĩa Việt Nam Độc lập Vận động Đồng minh Hội gọi tắt là Việt Minh do Hồ Học Lăm, Nguyễn Hải Thần và một số chính trị gia khác thành lập năm 1936, đồng thời mời ông Hồ Học Lăm đứng ra chủ tŕ để các đảng viên cộng sản Việt Nam tại Trung Quốc có danh nghĩa hợp pháp để hoạt động.

    https://s20.postimg.cc/crwb968gt/Nguyen_Hai_Than.jpg
    Nguyễn Hải Thần (1878(?) – 1959) là một nhà cách mạng chống Pháp, người sáng lập và lănh đạo Việt Nam Cách mệnh Đồng minh Hội.

    Chủ trương này xuất phát từ chỗ Việt Minh là một tổ chức không phải là cộng sản và người sáng lập của tổ chức này là Hồ Học Lăm có quan hệ tốt với Nguyễn Ái Quốc.
    Những đảng viên cộng sản Việt Nam giới thiệu với Lư Tề Thâm, chủ nhiệm hành dinh khu Tây Nam Trung Hoa Quốc dân Đảng, rằng Việt Minh là tổ chức chính trị lớn bên cạnh Đảng Cộng sản Đông Dương.
    https://s20.postimg.cc/ema7s7xe5/Ly_Te_Tham.png
    Lư Tế Thâm (Bính âm: 李济深, sinh năm 1886 – mất 9 tháng 10 năm 1959) là một nhà quân sự và chính khách của Trung Quốc.

    Đảng Cộng sản Đông Dương có ảnh hưởng trong giai cấp công nhân thành thị c̣n Việt Minh hoạt động chủ yếu trong các tầng lớp trên ở nông thôn.
    Người đồng sáng lập Việt Nam Độc lập Vận động Đồng minh Hội là Nguyễn Hải Thần tuy không đồng ư với việc người cộng sản lợi dụng danh nghĩa Việt Minh để hoạt động nhưng vẫn hoạt động trên danh nghĩa Việt Minh..
    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    https://s20.postimg.cc/kzzavhhpp/Ho_ng_V_n_Th.jpg
    Hoàng Văn Thụ (1909 - 1944) là nhà lănh đạo cao cấp của Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương

    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Cương lĩnh
    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Tổ chức
    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Mối quan hệ với Đảng Cộng sản Đông Dương
    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    https://s20.postimg.cc/ad5hq2wpp/Nguy_n_V_n_T_o.jpg
    Nguyễn Văn Tạo (bên trái) cùng các bạn cộng sản Pháp năm 1927

    https://s20.postimg.cc/lpi37vd4d/Nguyen_Khanh_Toan.jpg
    Giáo sư, Viện sĩ Nguyễn Khánh Toàn (1905-1993) là một nhà giáo, nhà khoa học Việt Nam.


    Trần Huy Liệu (5 tháng 11 năm 1901 - 28 tháng 7 năm 1969) là một nhà văn, nhà hoạt động cách mạng, nhà sử học, nhà báo Việt Nam.

    Hội nghiên cứu Chủ nghĩa Mác ở Đông Dương cũng là một tổ chức thành viên của Việt Minh.
    Tuy nhiên Việt Minh không chỉ có tổ chức thành viên là Đảng Cộng sản Đông Dương và các đoàn thể cứu quốc mà c̣n có các đảng phái cách mạng theo đường lối khác.
    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Hợp tác với cơ quan t́nh báo Mỹ OSS
    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Lănh đạo nhân dân giành chính quyền
    Theo Ban Nghiên cứu Lịch sử Đảng Trung ương Đảng Lao động Việt Nam, kể từ khi Việt Minh ra đời, "toàn bộ phong trào chống phát xít Pháp-Nhật của nhân dân ta mang tên Phong trào Việt Minh, cái tên tiêu biểu cho ḷng yêu nước, chí quật cường của dân tộc ta."

    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Thành lập Việt Nam Dân chủ Cộng ḥa
    https://s20.postimg.cc/xem2vwgyl/B_c...ng_n_c_l_p.jpg
    Hồ Chí Minh đọc tuyên ngôn độc lập trên quảng trường Ba Đ́nh.

    Thời gian đầu năm 1946, các lănh đạo của Đảng cộng sản Đông Dương như Trường Chinh, Hoàng Quốc Việt, Nguyễn Lương Bằng, Hoàng Văn Hoan lui vào hoạt động bí mật. Hoạt động công khai với danh nghĩa là thành viên Việt Minh gồm có chủ tịch Hồ Chí Minh, các ông Vơ Nguyên Giáp, Phạm Văn Đồng, Hoàng Hữu Nam, Hồ Tùng Mậu, và Nguyễn Lương Bằng.

    https://s20.postimg.cc/e9itm5a0d/Hotungmau.jpg
    Hồ Tùng Mậu (1896-1951) là một nhà hoạt động cách mạng và chính khách Việt Nam. Ông từng đảng viên của cả Đảng Cộng sản Trung Quốc và Đảng Cộng sản Việt Nam

    https://s20.postimg.cc/dk019sh6l/Nguyen_Luong_Bang.jpg
    Nguyễn Lương Bằng (1904-1979) là một nhà hoạt động cách mạng và chính khách của Việt Nam.

    Về mặt công khai, trong một thời gian ngắn nhóm Mác-xít độc lập với Việt Minh. Thành viên Việt Minh không công khai là người Mác-xít. Theo các tài liệu chính thống của nhà nước Việt Nam, chủ nhiệm Tổng bộ một thời gian dài là Hoàng Quốc Việt.

    https://s20.postimg.cc/f0bjrcjx9/Hoang_Quoc_Viet.gif
    Hoàng Quốc Việt (1905–1992) là một chính khách, đảm nhiệm các vai tṛ Bí thư Tổng bộ Việt Minh, Chủ tịch Tổng Công đoàn Việt Nam, Viện trưởng Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Bí thư Xứ ủy Bắc Kỳ.

    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Xung đột với các nhóm chính trị đối lập
    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Việt Nam Quốc dân Đảng
    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Cuối tháng 6 tại Hà Nội, các thành viên Việt Quốc họp để thảo luận về việc có nên thừa nhận sự lănh đạo của Việt Minh, rút lui về biên giới hay tổ chức đảo chính lật đổ chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng ḥa.

    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Trường Chinh (Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Đông Dương, khi đó rút vào hoạt động bí mật, chức danh công khai là Hội trưởng Hội nghiên cứu Chủ nghĩa Mác ở Đông Dương) được Nha Công an Trung ương báo cáo phát hiện được âm mưu của thực dân Pháp câu kết với Việt Nam Quốc dân Đảng đang chuẩn bị đảo chính Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng ḥa, chỉ đạo phải tập trung trấn áp Việt Nam Quốc dân Đảng, nhưng phải có đủ chứng cứ.

    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Từ tháng 7/1946 đến tháng 11/1946, nhiều đại biểu quốc hội là đảng viên Việt Quốc bị bắt. Đại biểu Phan Kích Nam, đảng viên Việt Quốc, bị bắt trong vụ án phố Ôn Như Hầu, bị buộc tội bắt cóc, tống tiền và bị tống giam ngay lập tức.
    Đại biểu Nguyễn Đổng Lâm bị công an Hải Dương bắt và bị kiến nghị gửi đến trại biệt giam trong 2 năm với lư do "chính quyền địa phương sẽ gặp nhiều khó khăn nếu ông Lâm c̣n tự do ngoài ṿng pháp luật".

    Trường hợp của Lâm được báo cáo lên Chủ tịch Ủy ban Thường vụ Quốc hội Nguyễn Văn Tố.

    Nguyễn Văn Tố (1889-1947), bút hiệu Ứng Hoè, sinh ngày 5 tháng 6 năm 1889, quê ở Hà Đông (nay thuộc Hà Nội). Thuở nhỏ ông học chữ Hán, sau sang Pháp học đỗ bằng Thành chung (Trung học). Về nước ông làm việc tại trường Viễn Đông Bác Cổ Hà Nội, chuyên về văn học cổ Việt Nam. Ông từng làm Hội trưởng hội Trí Tri, Hội truyền bá chữ Quốc ngữ trước năm 1945.

    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Đại Việt Quốc dân đảng
    Sau khi giành được chính quyền, ngày 5 tháng 9 năm 1945, nhân danh Chủ tịch Chính phủ Cách mạng lâm thời Việt Nam Dân chủ Cộng ḥa, Bộ trưởng Nội vụ Vơ Nguyên Giáp đă kư Sắc lệnh số 8 giải thể Đại Việt Quốc dân đảng với lư do "Đại Việt Quốc dân đảng đă âm mưu những việc hại cho sự độc lập quốc gia và nền kinh tế Việt Nam"

    Bài quá dài, phải cắt bớt.


    Nguyễn Tường Tam (1906 - 7 tháng 7 năm 1963) là một nhà văn, nhà báo với bút danh Nhất Linh, Tam Linh, Bảo Sơn, Lăng du, Tân Việt, Đông Sơn (khi vẽ); và cũng là chính trị gia nổi tiếng của Việt Nam trong thế kỷ XX.

    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Đại Việt Quốc gia Xă hội Đảng
    Đại Việt Quốc gia Xă hội Đảng (thường được gọi tắt là Đại Việt Quốc xă) theo Chủ nghĩa Quốc xă do Nguyễn Xuân Tiếu sáng lập vào năm 1936, Trần Trọng Kim là tổng bí thư.

    Trần Trọng Kim (chữ Hán: 陳仲金; 1883 – 1953) là một học giả danh tiếng nhà giáo dục, nhà nghiên cứu sử học, văn học, tôn giáo Việt Nam, bút hiệu Lệ Thần (遺臣), thủ tướng của chính phủ Đế quốc Việt Nam (1945) được thành lập trong thời kỳ Đế quốc Nhật Bản chiếm đóng Việt Nam. Ông là tác giả của nhiều cuốn sách về lịch sử, văn hóa như Việt Nam sử lược, Việt Nam văn phạm, Nho giáo...

    Bài quá dài, phải cắt bớt.


    Bảo Đại (chữ Hán: 保大; 22 tháng 10 năm 1913 – 31 tháng 7 năm 1997), tên khai sinh: Nguyễn Phúc Vĩnh Thụy (阮福永瑞), là vị hoàng đế thứ 13 và là vị vua cuối cùng của triều đại nhà Nguyễn nói riêng và của chế độ quân chủ trong lịch sử Việt Nam nói chung.

    Sau khi Việt Minh giành được chính quyền, ngày 5 tháng 9 năm 1945, thừa ủy quyền Chủ tịch Chính phủ Cách mạng lâm thời Việt Nam Dân chủ Cộng ḥa, Bộ trưởng Nội vụ Vơ Nguyên Giáp đă kư Sắc lệnh số 8 giải thể Đại Việt Quốc gia Xă hội Đảng với lư do "Đại Việt quốc gia xă hội Đảng đă tư thông với ngoại quốc để mưu những việc có hại cho sự độc lập Việt Nam".

    Đại Việt Duy dân Cách mệnh Đảng
    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Việt Nam Cách mệnh Đồng minh Hội
    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Riêng Nguyễn Hải Thần th́ về Hà Nội lập trụ sở ở đường Quan Thánh phố Cửa Bắc, t́m cách vận động dân chúng nội thành ủng hộ. Việt Cách bắc loa tố cáo Việt Minh là cộng sản; sự việc dẫn đến xô xát giữa những đám người ủng hộ và chống đối.

    https://s20.postimg.cc/xsywhpwtp/nguyen-hai-than.png
    Nguyễn Hải Thần (1878(?) – 1959) là một nhà cách mạng chống Pháp, người sáng lập và lănh đạo Việt Nam Cách mệnh Đồng minh Hội.

    Trong khi lănh đạo các phe phái Việt Minh, Việt Quốc, Việt Cách tranh căi về các định nghĩa pháp lư, về việc bổ nhiệm các bộ trưởng và việc đưa ra các tuyên bố chung để đi đến thành lập Chính phủ liên hiệp th́ các chủ bút, cán bộ chính trị, lực lượng vũ trang của các bên vẫn đấu tranh với nhau gay gắt.

    Bộ Tuyên truyền của Chính phủ Cách mạng lâm thời Việt Nam Dân chủ Cộng ḥa gửi đến ban biên tập các tờ báo một bức thư hư cấu chỉ trích Nguyễn Hải Thần không cử người tham gia đoàn quân Nam tiến chi viện cho miền Nam đồng thời buộc tội ông thỏa thuận với quân Pháp.

    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Trotskyist
    Tạ Thu Thâu là người tổ chức và lănh đạo phong trào Tả Đối lập Trốt-kít (L'Opposition de Gauche), ông hoạt động cách mạng bằng nhiều phương tiện.


    Tạ Thu Thâu (5 tháng 5 năm 1906–1945) là một nhà cách mạng Việt Nam đầu thế kỷ 20, một lănh tụ Cộng sản Đệ Tứ thời sơ khai của các phong trào cộng sản tại Đông Dương.

    Về báo chí, ông xuất bản tờ Vô sản (tháng 5 năm 1932), làm báo Pháp ngữ La Lutte (Tranh đấu; tháng 4 năm 1933); nhóm trí thức làm báo này được gọi là "Les Lutteurs" (nhóm Tranh đấu) theo tên tờ báo. Có tên trong đó c̣n có Nguyễn An Ninh, Phan Văn Hùm, Huỳnh Văn Phương, Trần Văn Thạch và Dương Bạch Mai.

    https://s20.postimg.cc/54lyeacl9/Nguyen_An_Ninh.jpg
    Nguyễn An Ninh (1900 - 1943) là nhà văn, nhà báo, nhà nghiên cứu tôn giáo và là nhà cách mạng ở đầu thế kỷ 20 trong lịch sử Việt Nam.

    https://s20.postimg.cc/42brvsbsd/Phan_V_n_H_m.jpg
    Phan Văn Hùm (9 tháng 4 năm 1902 - năm 1946), bút danh Phù Dao, là một nhà báo, nhà văn, nhà cách mạng, và là lănh tụ phong trào Cộng sản Đệ Tứ tại Việt Nam.

    https://s20.postimg.cc/ywj0tiwul/Duong_bach_mai.jpg
    Dương Bạch Mai (1904-1964) là một nhà hoạt động cách mạng dân tộc, nhà chính trị, ngoại giao Việt Nam, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam, đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa II.
    https://s20.postimg.cc/54lyedcm5/tranvanthach.jpg

    Trần Văn Thạch tốt nghiệp cử nhân giáo khoa Văn chương Đại học Sorbone (Paris) ngày 2-11-1929, và về nước đầu năm 1930, (Trần Mỹ Châu và Phan Thị Trọng Tuyến, sđd. tr. 61), trước khi xảy ra cuộc biểu t́nh trước điện Élysée (văn pḥng tổng thống Pháp) ngày 22-5-1930, để phản đối nhà cầm quyền Pháp ở Đông Dương đàn áp dă man cuộc tổng khởi nghĩa của Việt Nam Quốc Dân Đảng

    V́ những hoạt động này Tạ Thu Thâu bị chính quyền thực dân Pháp bắt giam từ tháng 8/1932 đến tháng 1/1933.[78]
    Ngay sau khi cấm Đại Việt Quốc dân Đảng hoạt động, Việt Nam Dân chủ Cộng ḥa tố cáo những người Trotskyist (nhóm La Lutte và nhóm Liên minh Cộng sản Quốc tế) là kẻ thù của ḿnh.

    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    https://s20.postimg.cc/st64m91wt/Duc_huynh_phu_so.jpg
    Giáo chủ Phật giáo Ḥa Hảo Huỳnh Phú Sổ

    Phật giáo Ḥa Hảo, hay c̣n gọi là đạo Ḥa Hảo, là một tông phái Phật giáo do Huỳnh Phú Sổ khai lập năm 1939, lấy pháp môn Tịnh Độ tông làm căn bản và chủ trương tu hành tại gia

    Bài quá dài, phải cắt bớt.


    Trần Văn Giàu (6 tháng 9 năm 1911 – 16 tháng 12 năm 2010) là nhà hoạt động cách mạng, nhà khoa học, nhà nghiên cứu lịch sử, triết học và nhà giáo Việt Nam.

    Trong một đợt tổng rút quân của lực lượng kháng chiến Nam Bộ giữa tháng 10/1945, Đảng cộng sản Đông Dương đă truy lùng, bắt giữ và hành quyết một cách có hệ thống khoảng 20 lănh đạo phe Trotskyist trong đó có Phan Văn Hùm, một lănh đạo có uy tín của phe Trotskyist. Những thành viên Trotskyist khác phải nương tựa Ḥa Hảo và các đảng phái quốc gia khác ở Đồng bằng sông Cửu Long.[79]

    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Ḥa Hảo
    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Cao Đài
    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    https://s20.postimg.cc/oq6dfcs1p/T_a_Th_nh_T_y_Ninh.jpg
    Mặt tiền Ṭa Thánh Tây Ninh

    https://s20.postimg.cc/54lyefa25/Cao_Tri_u_Ph_t.png
    Cao Triều Phát (1889-1956), tự Thuận Đạt, là một nhân sĩ trí thức Việt Nam thời cận đại. Ông cũng là một tín đồ cao cấp của Cao Đài Minh Chơn Đạo, từng là Đại biểu quốc hội Việt Nam Dân chủ cộng ḥa, Hội trưởng Cao Đài Cứu Quốc 12 phái hiệp nhất, Chưởng quản Cửu Trùng Đài Hội Thánh Cao Đài Duy Nhứt.

    Khá đông tín đồ Cao Đài được tuyển làm nhân công của xưởng đóng tàu Nichinan của quân đội Nhật tại Nam Bộ. Một lực lượng bán vũ trang Cao Đài được ra đời với tên gọi Nội ứng nghĩa binh, dưới danh nghĩa được Hoàng thân Cường Để chỉ thị thành lập để liên minh với Nhật Bản.


    Kỳ Ngoại hầu Cường Để (chữ Nho: 畿外侯彊㭽; 1882–1951) là Hoàng thân triều Nguyễn (cháu bốn đời của Nguyễn Phúc Cảnh), và là một nhà cách mạng Việt Nam vào đầu thế kỷ 20

    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    B́nh Xuyên Thiên chúa giáo
    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Trong chiến tranh Đông Dương
    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Tên gọi Việt Cộng và Vi Xi (VC)
    Bài quá dài, phải cắt bớt.

    Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng ḥa tuyên bố xây dựng nhà nước xă hội chủ nghĩa ở miền Bắc, tiếp tục đấu tranh để thống nhất đất nước bằng tổng tuyển cử theo hiệp định Genève.

    Một phần lực lượng Việt Minh tại miền Nam lui vào hoạt động bí mật và sau này đă tuyên bố thành lập Mặt trận dân tộc Giải phóng Miền Nam Việt Nam vào 1960.

    Trong các tài liệu, sách báo của Hoa Kỳ và Việt Nam Cộng Ḥa, họ được gọi là Việt Cộng, c̣n sách báo phương Tây gọi là Viet Cong, hay Victor Charlie, Vietnamese Communist hay V.C. (Vi Xi).

    Sau khi Đảng Cộng sản Đông Dương tuyên bố "giải tán", nó là một tổ chức chính trị tham gia bầu cử và nắm chính quyền, là thành viên của Hội Liên hiệp quốc dân Việt Nam, sau lại tách ra, tồn tại đến năm 1951.
    Trong cuộc chiến với người Pháp, Việt Minh là vũ khí chính trị hiệu quả do Đảng Cộng sản Việt Nam thành lập nhằm thu hút mọi tầng lớp người dân, kể cả những người không Cộng sản tham gia chiến đấu dưới sự lănh đạo của Đảng Cộng sản.
  • 18-05-2018, 10:27 PM
    nguoi gia
    Cách nay đúng 65 năm Phathet Lào với sự trợ giúp của CSVN giành được một phần lănh thổ Lào.

    https://vi.wikipedia.org/wiki/Wikipe...a/Th%C3%A1ng_5
    Ngày 18 tháng 05, 1953
    • 1953 – Chiến tranh Đông Dương: Chiến dịch Thượng Lào kết thúc với kết quả là Pathet Lào giành quyền kiểm soát được một số lănh thổ.

    https://vi.wikipedia.org/wiki/Chi%E1...%A3ng_L%C3%A0o
    (Bài để khoe thành tích nên không có phần tiếng Anh, Pháp)
    https://nuocnha.blogspot.com/2018/05...ao-voi-su.html

    Chiến dịch Thượng Lào

    Một phần của Chiến tranh Đông Dương
    Thời gian 13 tháng 4 - 18 tháng 5 năm 1953.
    Địa điểm Lào
    Kết quả Quân đội Nhân dân Việt Nam và Quân Giải phóng Nhân dân Lào chiến thắng
    Thay đổi lănh thổ Chính phủ Kháng chiến Lào kiểm soát Sầm Nưa và Xiêng Khoảng

    Tham chiến
    Liên hiệp Pháp Quân đội Nhân dân Việt Nam
    Vương quốc Lào Pathet Lào: Quân Giải phóng Nhân dân Lào, Chính phủ kháng chiến Lào

    Chỉ huy
    Raoul Salan Vơ Nguyên Giáp, Hoàng Văn Thái
    Souphanouvong, Kaysone Phomvihane, Phoumi Vongvichit

    Tổn thất
    2.800 bị loại khỏi Không rơ
    ṿng chiến

    Chiến tranh Đông Dương
    Nam Bộ • Hải Pḥng • Hà Nội • Cao Bằng • Việt Bắc 1947 • Tu Vũ 1948 • Khu 5 • Điền Xá • Đường số 3 • Đồng Khê • Đông Bắc I • Đông Bắc II • Cao-Bắc-Lạng • Thập Vạn Đại Sơn • Lê Lợi • Biên Giới 1950 • Đông Khê • Trần Hưng Đạo • Vĩnh Yên • Hoàng Hoa Thám • Mạo Khê • Quang Trung• Lư Thường Kiệt • Ḥa B́nh • Tu Vũ '52 • Tây Bắc • Nghĩa Lộ • Nà Sản • Thượng Lào 1953 • Muong Khoua• Đông-xuân 1953-54 • Hạ Lào 1954 • Mouette • Atlante • Điện Biên Phủ (Him Lam • đồi Độc Lập • đồi A1 • đồi C1) • Đắk Pơ • Giải phóng Thủ đô Hà Nội

    Chiến dịch Thượng Lào (13.4-18.5.1953) là chiến dịch tiến công của Quân đội Nhân dân Việt Nam phối hợp với lực lượng Pathet Lào trên địa bàn hai tỉnh Sầm Nưa, Xiêng Khoảng (Thượng Lào) nhằm tiêu diệt một bộ phận sinh lực quân đội Pháp, giải phóng đất đai, mở rộng căn cứ kháng chiến của nhân dân Lào.

    Mục tiêu của hai bên
    Việt Nam Dân chủ Cộng ḥa
    H́nh thái chiến sự vào đầu năm 1953 có nhiều thay đổi, từ năm 1950 sau chiến dịch Biên Giới đă đánh dấu một sự chuyển biến lớn trong cục diện chiến tranh của Quân đội Nhân dân Việt Nam: chuyển từ thế pḥng thủ sang thế chủ động tiến công.


    Chiến dịch Biên giới Thu đông 1950 c̣n gọi là Chiến dịch Lê Hồng Phong 2, là một chiến dịch trong Chiến tranh Đông Dương do quân đội Việt Minh thực hiện từ ngày 16 tháng 9 đến 17 tháng 10 năm 1950

    Quân đội Nhân dân Việt Nam có nhiều trưởng thành về tinh thần, chiến thuật, kỹ thuật. Quân đội Nhân dân Việt Nam đă đánh đủ các loại h́nh du kích, công kiên, vận động… mở các chiến dịch ở nhiều khu vực từ đồng bằng, trung du tới miền núi... T́nh h́nh thế giới cũng có nhiều thuận lợi.
    Song ngoài những ưu điểm, thuận lợi, Quân đội Nhân dân Việt Nam cũng gặp khó khăn, tổn thất trong cuộc chiến với đối phương vượt trội cả về quân số và trang bị.
    Trước năm 1953, Quân đội Nhân dân Việt Nam đă mở các chiến dịch nhưng đă không thu được kết quả mong đợi, Pháp mở chiến dịch Ḥa B́nh nhằm dành thế chủ động đă bị Quân đội Nhân dân Việt Nam đánh bại. T́nh thế chiến trường đang giằng co, lúc này phương châm tác chiến là vô cùng quan trọng.
    Trong báo cáo tại Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa II) ngày 25/1/1953, sau khi nhận xét về t́nh h́nh thế giới và trong nước về những điều kiện thuận lợi c̣n nhấn mạnh về nhược điểm của Quân đội Nhân dân Việt Nam:
    "một số đơn vị c̣n mắc những khuyết điểm như: ham đánh to, chủ quan khinh địch, tự kiêu tự măn, tổ chức quá kềnh càng… Từ nay quân đội ta phải quyết tâm sửa đổi những khuyết điểm ấy… Về mặt chỉ đạo kháng chiến và chính sách quân sự th́ chúng ta phải "Tránh chỗ mạnh đánh chỗ yếu" để phân tán lực lượng địch và tiêu diệt sinh lực mở rộng vùng tự do.
    Đó là phương hướng chiến lược của ta năm nay."[1]
    Căn cứ vào t́nh h́nh trên đây, phương hướng chiến lược của Quân đội Nhân dân Việt Nam là nhằm phía Nam mà phát triển, t́m chỗ Pháp yếu mà đánh, bắt địch phải phân tán lực lượng để ứng phó, tạo dần điều kiện tiến tới giải phóng đồng bằng Bắc bộ.


    Đồng bằng sông Hồng (màu xanh lá cây) ở miền Bắc Việt Nam

    Hướng về phía Nam mà phát triển không có nghĩa là không đánh ở đồng bằng Bắc Bộ. Về vấn đề chỉ đạo chiến tranh, phương châm chung của cuộc chiến tranh giải phóng là "trường kỳ kháng chiến, tự lực cánh sinh, không chủ quan khinh địch, không nóng vội không mạo hiểm. Đánh ăn chắc, tiến ăn chắc. Chắc thắng th́ kiên quyết đánh cho kỳ thắng. Không chắc thắng th́ kiên quyết không đánh. Nếu chủ quan mạo hiểm mà một lần thua nặng, th́ sẽ tai hại lớn. Chiến trường của ta hẹp, người của ta không nhiều, nên nói chung ta chỉ có thắng chứ không được bại, v́ bại th́ hết vốn… về chiến lược ta lấy vận động chiến làm chính, nhưng vận động chiến cơ động, linh hoạt"

    Liên hiệp Pháp
    Tại miền Thượng Lào, Sầm Nưa là cửa ngơ từ tây bắc Bắc Việt Nam sang. Dân tộc Mèo tại đó chuyên trồng thuốc phiện sinh sống một cách sung túc.

    Người H'Mông đi chợ Bắc Hà, Việt Nam

    Sầm Nưa cũng là tiền đồn của Cánh đồng Chum và tiền đồn của thủ đô Lào là Vạn Tượng (Luang Prabang).

    Vị trí của Cánh đồng chum và đồng bằng Xiêng Khoảng được bôi xanh


    Các cô gái Hmong leo lên chum tại Vị trí 1

    Nếu Pháp thu phục được dân tộc Mèo để chống Quân đội Nhân dân Việt Nam trong khu vực đó, th́ cũng là một lực lượng đáng kể, có thể gây rất nhiều khó khăn cho Quân đội Nhân dân Việt Nam.
    Đại tá Trinquier chỉ huy đoàn biệt kích dù hỗn hợp GCMA thuộc cơ quan phản gián SDECE được giao trách nhiệm tổ chức lực lượng biệt kích Mèo tại khu vực đó.
    Cơ quan này liền đề nghị với bộ Chỉ huy Pháp giao thiệp với Tù trưởng Mèo tên là Lư Phụng (Pháp gọi là Toubi) để mua hết số thuốc phiện do dân Mèo sản xuất, chở vào Chợ Lớn, Sài G̣n bán lấy lời dùng để chi phí tổ chức một toán quân biệt kích Mèo.
    Bộ chỉ huy Pháp thấy có lợi v́ không phải bỏ tiền, mà mua chuộc được Tù trưởng và cả ngàn tay súng phụ lực.
    Trước kia, Nhà đoan Đông Dương do Pháp tổ chức vẫn mua tất cả thuốc phiện của dân Mèo về lọc, nấu thành chất lỏng, rồi đóng hộp bán cho dân nghiện dùng, nên viên tướng Chỉ huy trưởng đồng ư cho cơ quan GCMA thực hiện chương tŕnh đó.

    Những chuyến bay Dakota chở hàng tấn thuốc phiện sống, đóng trong những thùng cũ đựng đạn dược, từ Cánh đồng Chum bay tới Vũng Tàu, chuyển bằng xe hơi lên Sài G̣n giao cho người được Pháp uỷ nhiệm việc tiêu thụ.
    Sau đó nhờ những món tiền lời, hơn một ngàn quân biệt kích Mèo được tổ chức, dưới quyền chỉ huy của đại úy dù Desfarges và trung úy Brehier, có các hạ sĩ quan Quốc gia Việt Nam phụ trách việc Truyền tin.
    Đoàn quân này được huấn luyện và tổ chức thành từng toán 50 người hoặc 100 người, len lỏi trong rừng rậm tây bắc Bắc Việt Nam và Thượng Lào, dùng chiến thuật du kích, gây nhiều khó khăn cho Quân đội Nhân dân Việt Nam.
    Phần lớn toán quân này về sau bị bỏ rơi khi Pháp rút quân khỏi Bắc Việt Nam năm 1954.

    Diễn biến
    Sau khi sử dụng Đại đoàn 316 đánh vào Nà Sản để nghi binh,
    https://s20.postimg.cc/al45pa1vx/Bataille_de_Na_San.png
    Vue générale de la bataille de Na San et de l'opération Lorraine en automne 1952. Suivant plan page 339 de 'Mémoires - Fin d'un empire du général Salan et plan page 96 de Indochine 52-53 de Erwan Bergot.

    ngày 8-4, bộ đội chủ lực Việt Nam bí mật tiến sang Thượng Lào theo 3 hướng:
    • Hướng chủ yếu gồm: Các đại đoàn 308, Đại đoàn 312 (2 trung đoàn) và Đại đoàn 316 (1 trung đoàn) được tăng cường 4 đại đội sơn pháo, 2 tiểu đoàn pháo pḥng không, 3 đại đội súng cối, 1 tiểu đoàn công binh và 1 đại đội trinh sát theo đường 6 sang Sầm Nưa;
    • Hướng thứ yếu: Đại đoàn 304 được tăng cường 1 đại đội sơn pháo, 1 đại đội súng cối và 1 tiểu đoàn pháo pḥng không theo đường 7 sang Xiêng Khoảng, chặn đường rút của quân đội Pháp từ Sầm Nưa xuống;
    • Hướng phối hợp: Trung đoàn 148 theo lưu vực sông Nậm Hu xuống uy hiếp Luang Prabang.
    Tới ngày 12-4-1953, trước áp lực mạnh của 8 tiểu đoàn Quân đội Nhân dân Việt Nam, quân Pháp rút chạy khỏi đồn Sầm Nứa rút về Cánh đồng Chum, ở cách 30 km về phía Nam. Tiểu đoàn số 8 Lào trên đường rút lui khỏi Sầm Nưa bị Quân đội Nhân dân Việt Nam đuổi theo truy kích nên bị thiệt hại rất nhiều, phải len lỏi trong rừng, măi đến 8 ngày sau nhờ có một đại đội dù nhảy xuống tiếp cứu, 300 người sống sót mới thoát được về Cánh đồng Chum.
    Một số khác được quân biệt kích Mèo giúp đỡ, cuối cùng phân nửa số quân trú pḥng tại Sầm Nưa thoát được, c̣n th́ bị tử trận, hoặc bị bắt, hay đầu hàng.
    Quân đội Nhân dân Việt Nam chuyển sang truy kích: đêm 13-4, đuổi kịp và tiêu diệt bộ phận cuối của quân đội Pháp ở Mường Hàm, bắt toàn bộ ban lănh đạo chính quyền Vương quốc Lào tỉnh Sầm Nưa; 9 giờ ngày 14-4, đánh quân đội Pháp ở Nà Noọng (cách Sầm Nưa 30 km), diệt và bắt gần 300 quân; 7 giờ ngày 16-4, đuổi kịp bộ phận đi đầu ở Hứa Mường (cách Sầm Nưa 60 km), tiêu diệt và làm tan ră 4 đại đội, tiếp tục đuổi quân đội Pháp đến sát Cánh đồng Chum.
    Hướng đường 7, bao vây tiến công Noọng Hét, buộc quân đội Pháp rút chạy khỏi Bản Xan, Xiêng Khoảng về Cánh Đồng Chum.
    Hướng Phong xa lỳ - Mường Sài, giải phóng Mường Ng̣i, Bản Sẻ, Pắc Sọng, Nạm Bạc, uy hiếp Luang Prabang.
    Bộ chỉ huy Pháp cho rằng Lào đang bị đe doạ, Quân đội Nhân dân Việt Nam đang tiến vào xứ Lào, nên ngày 18-4 tướng Raoul Salan bay lên Vạn Tượng để tŕnh bày với Vua Lào t́nh trạng nguy ngập của Luang Prabang, trước sức tiến công của Quân đội Nhân dân Việt Nam.


    Raoul Albin Louis Salan người việt thường gọi Xalăng (10 tháng 6 năm 1899 - 3 tháng 7 năm 1984)


    Vạn Tượng: Vientiane


    Hoàng thân Souphanouvong (phiên âm: Xu-pha-nu-vông, 13 tháng 7 năm 1909 - 9 tháng 1 năm 1995) cùng với hoàng thân cùng cha khác mẹ Souvanna Phouma và hoàng thân Boun Oum của Champasak, là một trong "Ba hoàng thân" đại diện cho 3 phái chính trị riêng rẽ ở Lào: cộng sản (thân Việt Nam), bảo hoàng (thân Mỹ), trung lập.

    Ông là chủ tịch Lào từ tháng 12 năm 1975 đến tháng 8 năm 1991.

    Kaysone Phomvihane (phiên âm: Cay-xỏn Phôm-vi-hẳn[1] hoặc Cay-xỏn Phôm-vi-hản, tên Việt: Nguyen Cai Song, tên khác: Nguyễn Trí Mưu, 13/12/1920–21/11/1992), là lănh đạo của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào từ năm 1955 trên cương vị Tổng bí thư, dù Souphanouvong đóng vai tṛ là nhân vật dẫn đầu h́nh thức nhưng có ít thực quyền hơn.
    Ông là Thủ tướng đầu tiên của Cộng ḥa Dân chủ Nhân dân Lào và sau đó từ 1991 là Chủ tịch cho đến khi mất năm 1992.

    Phoumi Vongvichit (6/4/1909 - 1994) là một lănh đạo hàng đầu của Pathet Lào và một lănh tụ của Cộng ḥa Dân chủ Nhân dân Lào.

    Hơn nữa, những người Mỹ đang du lịch tại Vạn Tượng đă được di tản cấp tốc ngay khỏi thành phố bằng một máy bay nhỏ. Vua Lào nhất định không rời khỏi kinh đô. Tướng Salan khi tới hoàng cung th́ thấy vua Lào vẫn b́nh thản, không chút lo ngại, mặc dầu các cận thần có tŕnh với nhà vua phải cấp tốc di tản hoàng gia ngay khỏi kinh đô, nhất là phải rời bức tượng vàng Prabang, là một quốc bảo. Nhà vua từ chối, nhất định không chịu rời khỏi kinh đô.
    Ngày 24-4-1953, thành phố Luang Prabang vắng tanh, chợ không họp, các cửa tiệm người Hoa đều đóng chặt. Đài phát thanh Bắc Kinh loan báo Vạn Tượng sẽ bị chiếm chậm lắm trong một tuần lễ nữa, ngày 1-5-1953. Thực sự th́ quân đội Pháp rất ít ỏi ở Vạn Tượng để bảo vệ kinh đô, nếu có thể có thêm quân tiếp viện khoảng 1 ngàn người được đưa tới, th́ chẳng là bao so với 2 đại đoàn gồm 16.000 quân của Quân đội Nhân dân Việt Nam.
    Trước những chi phí nặng nề cho chiến cuộc Đông Dương và trước những đ̣i hỏi gia tăng viện trợ về Không quân mà Bộ Chỉ huy Đông Dương yêu cầu tiếp viện gấp để áp dụng chiến thuật "lập căn cứ địa-không như căn cứ Nà Sản, để cầm chân quân Việt minh", chính phủ Pháp không đủ khả năng đáp ứng cấp thời nên Thủ tướng René Mayer chỉ thị cho Chỉ huy Đông Dương phải tự túc với những phương tiện không quân sẵn có và phải thay đổi chiến thuật ở mạn xứ Thái để bảo vệ sinh mạng binh sĩ mà không cần giữ đất đai. Chính phủ Pháp đă hết sức chán nản trước chiến cuộc kéo dài năm này qua năm nọ làm hao tổn ngân quỹ và làm chia rẽ nội bộ, gây thêm sự đối lập của các đảng phái chính trị.
    Ngày 3-5-1953, hai đại đoàn Quân đội Nhân dân Việt Nam đang chuyển quân bỗng ngừng lại không tiến nữa về phía Luang Prabang mà chuyển hướng tiến về phía Sầm Nưa, Quân đội Nhân dân Việt Nam rút hết quân khỏi khu vực Thượng Lào, thành ra không có một trận đánh nào xảy ra trên đất Lào. Cánh đồng Chum thành phố Vạn Tượng thoát khỏi chiến sự. Về sau, quân Pháp cho ra một giải thích. Tù binh bị bắt đă khai là mưa nguồn lớn quá làm cản trở sự giao thông, không chuyển kịp gạo muối được, nên Quân đội Nhân dân Việt Nam bị gián đoạn tiếp tế, phải đi về hướng Sầm Nứa.
    Ngày 18-5 chiến dịch kết thúc với trận tiến công tiêu diệt cụm cứ điểm Mường Khoa.

    Kết quả
    Liên quân Lào-Việt diệt và bắt gần 2.800 quân Pháp, giải phóng tỉnh Sầm Nưa, một phần Xiêng Khoảng và tỉnh Phongxaĺ với diện tích hơn 4.000km2 và hơn 300.000 dân; mở rộng căn cứ kháng chiến của Lào, nối liền với vùng Tây Bắc Việt Nam.

    Liên kết ngoài
    • Chiến dịch Thượng Lào - Một biểu tượng của liên minh chiến đấu Việt – Lào (bài 1, bài 2, bài 3). Báo Quân đội nhân dân
    • Đại tướng Vơ Nguyên Giáp với Chiến thắng Thượng Lào. Báo Quân đội nhân dân
    • Đại tướng Chu Huy Mân, người bạn thủy chung của nhân dân Lào. Báo Quân đội nhân dân
    • Một số sự kiện lịch sử về t́nh đoàn kết hữu nghị đặc biệt Việt - Lào năm 1953. Tạp chí tuyên giáo
    • Một số sự kiện lịch sử về t́nh đoàn kết hữu nghị đặc biệt Việt - Lào năm 1950. Tạp chí tuyên giáo
    • Đoàn kết và sát cánh bên nhau chống thực dân xâm lược. Tạp chí tuyên giáo
    • Khai mạc Triển lăm "Nghĩa t́nh Việt - Lào". Tạp chí Cộng sản
    • Mở màn Chiến dịch Thượng Lào. Việt Nam thế kỷ 20
  • 18-05-2018, 07:43 AM
    nguoi gia
    Cách nay 4 năm, một máy bay An-74 của Lào gặp nặn ở Xiengkhuang, khiến 17 người chết.

    https://vi.wikipedia.org/wiki/Wikipe...a/Th%C3%A1ng_5
    Ngày 17 tháng 05, 2014
    • 2014 – Một máy bay An-74 của Quân đội Lào gặp nạn tại tỉnh Xiengkhuang, khiến 17 người thiệt mạng, trong đó có Bộ trưởng Quốc pḥng và Bộ trưởng An ninh Lào.

    https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%B..._L%C3%A0o_2014
    https://en.wikipedia.org/wiki/2014_L...ce_An-74_crash
    https://nuocnha.blogspot.com/2018/05...4-cua-lao.html

    Vụ rơi An-74 của Quân đội Nhân dân Giải phóng Lào 2014
    Vụ rơi máy bay Antonov An-74 của Quân đội Nhân dân Giáp phóng Lào năm 2014

    Một chiếc An-74TK-300 cùng loại với máy bay bị tai nạn

    Ngày 17 tháng 5, 2014
    Mô tả tai nạn Đang điều tra
    Địa điểm Xiengkhuang
    Hành khách 17
    Dạng máy bay An-74TK-300
    Hăng hàng không Quân đội Nhân dân Lào
    Số đăng kư RDPL-34020
    Xuất phát Sân bay quốc tế Wattay, Viêng Chăn
    Điểm đến Sân bay Xieng Khouang, Phonsavan, Xiengkhuang

    Vụ rơi máy bay Antonov An-74 của Quân đội Nhân dân Giải phóng Lào năm 2014 là sự kiện rơi máy bay tại gần thị trấn Phonsavan, tỉnh Xiengkhouang, nước Cộng ḥa Dân chủ Nhân dân Lào, khoảng 6 giờ 23 phút sáng ngày 17 tháng 5 năm 2014.

    Phonsavan (tiếng Lào: ໂພນສະຫວັນ), c̣n đọc là Phôn Xa Vẳn, là một huyện (muang) của Lào, dân số 57.000 người, và là tỉnh lỵ tỉnh Xiengkhuang.


    Vị trí tỉnh Xiangkhouang trên bản đồ

    https://s20.postimg.cc/9wgkaw1j1/Map...vince_Laos.jpg
    Bản đồ tỉnh Xiangkhouang

    Máy bay
    An-74TK-300 với số 36547098982 được chế tạo tại nhà máy sản xuất máy bay Kharkov (Ukraina) trong năm 2009, và ngày 17 tháng 9 thực hiện chuyến bay đầu tiên của ḿnh. Chiếc máy bay đă được bán cho Chính phủ Lào, năm 2009.

    Tai nạn
    Chiếc máy bay chở hành khách và phi hành đoàn gồm 17 người, trong đó có Bộ trưởng Quốc pḥng, từ sân bay Wattay, Vientiane tới Xiengkhouang dự lễ kỷ niệm 55 năm Chiến thắng giải phóng Cánh đồng Chum.

    Viêng Chăn hay Vientiane (tiếng Lào: ວຽງຈັນ, Viang chan, IPA: [wíəŋ tɕàn], tiếng Pháp: Vientiane, phát âm tiếng Pháp: [vjɛ̃ˈtjan]), tiếng Việt xưa gọi là Vạn Tượng hay Mường Viêng


    Vị trí của Cánh đồng chum và đồng bằng Xiêng Khoảng được bôi xanh.


    Các cô gái Hmong leo lên chum tại Vị trí 1


    Cánh đồng chum: Site 1

    https://s20.postimg.cc/4xt1wjd7h/Poj_site1.jpg
    Jar Site 1

    https://s20.postimg.cc/72dexn1zh/Poj_site3.jpg
    Jar Site 3

    Khi máy bay hạ độ cao, gần sân bay Xiengkhouang khoảng cách hơn 1 km, máy bay bị rơi và bốc cháy. Các cơ quan chức năng điều tra và họp báo công bố trong thời gian sau đó.

    Nạn nhân
    Trong số 11 hành khách và 6 phi hành đoàn trên máy bay, chỉ có ba người được người dân cứu ra khỏi máy bay. Những người khác chết tại chỗ.
    Ba người được đưa đi cấp cứu, nhưng 1 người (một cảnh vệ) đă chết. 2 Người c̣n sống là một bác sĩ quân y và một nữ y tá phục vụ.
    Trong số các nạn nhân có 4 quan chức cấp cao:
    • Trung tướng Douangchay Phichit, Ủy viên Bộ Chính trị Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Quốc pḥng
    https://s20.postimg.cc/dg2i0wmb1/Douangchay_Phichit.jpg
    Douangchay Phichit (tiếng Lào: ດວງໃຈ ພິຈິດ, phiên âm tiếng Việt: Đuông-chay Phi-chít[1]) là một chính khách Lào. Ông sinh ngày 5/4/1946 tại tỉnh Attapeu

    • Thongbanh Sengaphone, Bí thư Trung ương Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, Bộ trưởng Bộ An ninh
    https://s20.postimg.cc/96xrys8rx/Tho...Sengaphone.jpg
    Thongbanh attending the 9th Association of Southeast Asian Nations ministerial conference on Transnational Crime

    • Soukanh Mahalath, Bí thư Trung ương Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, Bí thư Thành ủy, Đô trưởng Thành phố Vientiane
    • Cheuang Sombounkhanh, Bí thư Trung ương Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, Trưởng ban Tuyên huấn Trung ương, Chủ tịch Hội đồng Khoa học xă hội quốc gia Lào
    Phu nhân của Bộ trưởng Bộ Quốc pḥng Douangchay Phichit, trung tá Thanda Phichit cũng đă thiệt mạng. Trong số hành khách c̣n có 6 sĩ quan quân đội (3 trung tá, 3 thiếu tá).

    Tờ Bangkokpost đưa thông tin Chủ tịch Quốc hội Lào Pany Yathotou trong số nạn nhân nhưng sau đó gỡ bỏ tin này.
    Truyền thông Lào bác bỏ Chủ tịch Quốc hội Pany Yathotou có trên máy bay, bà đă tới Xiengkhouang từ tối hôm trước để dự lễ kỷ niệm.
    Đây là tai nạn máy bay lớn của Lào trong thời gian gần đây tiếp theo tai nạn trong Chuyến bay 301 của Lao Airlines ngày 16 tháng 10 năm 2013.

    Phản ứng
    • Lào: Đảng, Nhà nước Lào quyết định tổ chức Quốc tang trong ba ngày từ 17 đến 19 tháng 5 năm 2014. Thường trực Ban Bí thư, Phó Chủ tịch nước Bounnhang Vorachit làm Trưởng ban tang lễ. Các đoàn đại biểu cao cấp Đảng, Nhà nước, Quốc hội, Chính phủ... đến viếng.

    https://s20.postimg.cc/5z3g32gnh/Bounnhang_Vorachit.jpg
    Bounnhang Vorachith (sinh ngày 15 tháng 8 năm 1937) là Tổng Bí thư Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, Chủ tịch nước đương nhiệm của nước Cộng ḥa Dân chủ Nhân dân Lào.

    Lễ kỷ niệm tại Xiengkhouang dỡ bỏ.

    • Việt Nam: Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ gửi điện chia buồn . Lănh đạo Bộ Quốc pḥng, Bộ Công an cũng gửi điện chia buồn . Đoàn cán bộ cấp cao Việt Nam do Thường trực Ban Bí thư Lê Hồng Anh dẫn đầu tới viếng ngày 18 tháng 5.

    Lê Hồng Anh (sinh năm 1949) là một chính khách Việt Nam. Ông nguyên là Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Thường trực Ban Bí thư Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam; nguyên Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương, nguyên Bộ trưởng Bộ Công an.

    • Campuchia: Thủ tướng Hun Sen và Bộ trưởng Ngoại giao Hor Namhong gửi điện chia buồn

    Hun Sen (tiếng Khmer: ហ៊ុន សែន, đọc như: hun-xen; tên kèm danh hiệu đầy đủ là Samdech Akeakmohasenapadey Decho Hun Sen, bí danh tiếng Việt là "Mai Phúc"[1], sinh ngày 4 tháng 4 năm 1951) là Thủ tướng đương nhiệm của Vương quốc Campuchia.

    https://s20.postimg.cc/7e50rvph9/Hor_Namhong_2015.jpg
    Hor Namhong (Khmer: ហោ ណាំហុង; born 15 November 1935[1]) is a Cambodiandiplomat who served in the government of Cambodia as Minister of Foreign Affairs from 1990 to 1993[2] and again from 1998 to 2016.

    • Trung Quốc: Tổng Bí thư Đảng Cộng sản, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận B́nh, Thủ tướng Trung Quốc Lư Khắc Cường gửi điện chia buồn. Đoàn Bộ Quốc pḥng do Bộ trưởng Bộ Quốc pḥng Thường Vạn Toàn đang ở thăm Lào đến viếng ngày 18 tháng 5.

    https://s20.postimg.cc/vhvsg9fot/Xi_...tober_2013.jpg
    Tập Cận B́nh (giản thể: 习近平; phồn thể: 習近平; bính âm: Xí J́npíng; phát âm: [ɕǐ tɕînpʰǐŋ], sinh ngày 1 tháng 6 năm 1953) là nhà lănh đạo quốc gia tối cao của Trung Quốc.

    https://s20.postimg.cc/j390fyj1p/Li_Keqiang.jpg
    Lư Khắc Cường (tiếng Trung: 李克强; bính âm: Lǐ Kèqiáng) (sinh 1 tháng 7 năm 1955) là một chính khách cao cấp của nước Cộng ḥa Nhân dân Trung Hoa. Ông hiện là Thủ tướng Quốc vụ viện Cộng ḥa Nhân dân Trung Hoa và là nhân vật đứng thứ 2 trong Ban Thường vụ Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Trung Quốc, bộ phận ra quyết định cao nhất của Cộng ḥa Nhân dân Trung Hoa

    • Nhật Bản: Thủ tướng Shinzo Abe và Bộ trưởng Ngoại giao gửi điện chia buồn
    https://s20.postimg.cc/59knqy0r1/Shinz_Abe_Official.jpg
    Abe Shinzō (安倍 晋三, あべ しんぞう, An Bội Tấn Tam, [abe ɕinzoː] (nghe); sinh 21 tháng 9 năm 1954) là đương kim Thủ tướng Nhật Bản.

    • Hoa Kỳ: đại diện Bộ Ngoại giao thay mặt Chính phủ đă gửi điện chia buồn
    • Singapore: Thủ tướng gửi điện chia buồn
    • Israel: Thủ tướng gửi điện chia buồn.

    Bên lề
    Trước đó đoàn đại biểu cấp cao Bộ Quốc pḥng Trung Quốc do Bộ trưởng Thường Vạn Toàn đă đến Lào trong chuyến thăm kéo dài từ 15 đến 18 tháng 5, gặp Chủ tịch nước Choummaly Sayasone , Bộ trưởng quốc pḥng Lào Douangchay Phichit (sáng ngày 16 tháng 5), sau khi ông đă đến biên giới Vân Nam
    https://s20.postimg.cc/kxgatd12l/Cha...g_Van_Toan.jpg
    Thường Vạn Toàn (常万全, bính âm: Chang Wanquan, sinh 1949) là một nhà chính trị Trung Quốc.


    Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Nhân dân Cách mạng Lào
    https://s20.postimg.cc/wmkahdhrh/Yun...tched_.svg.png

    Vân Nam
    Theo nhận định VOA, Bộ trưởng Quốc pḥng Douangchay được coi là có quan hệ chặt chẽ với láng giềng Việt Nam. Chính phủ Lào đă lâu tung hứng quan hệ ngoại giao và kinh tế giữa Trung Quốc và Việt Nam. Theo Carl Thayer, một chuyên gia phân tích quốc pḥng của Đại học New South Wales của Úc, cho biết sau tai nạn một cuộc cải tổ lớn trong chính phủ dự kiến sẽ diễn ra.
  • 17-05-2018, 01:44 AM
    nguoi gia
    Cách nay đúng 52 năm, Tàu đỏ mở cái gọi là “Đại cách mạng văn hóa”

    https://vi.wikipedia.org/wiki/Wikipe...a/Th%C3%A1ng_5
    Ngày 16 tháng 05, 1966
    • 1966 – Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc ban bố "Thông tri 16/5", Đại Cách mạng vǎn hoá vô sản bắt đầu tại Trung Quốc.

    https://vi.wikipedia.org/wiki/C%C3%A...4%83n_h%C3%B3a
    https://en.wikipedia.org/wiki/Cultural_Revolution
    https://fr.wikipedia.org/wiki/R%C3%A...ion_culturelle
    https://nuocnha.blogspot.com/2018/05...o-ai-cach.html

    Cách mạng Văn hóa

    Đại Cách mạng Văn hóa Giai cấp Vô sản (chữ Hán giản thể: 无产阶级文化大革命; chữ Hán phồn thể: 無產階級文化大革命; Bính âm: Wúchǎn Jiējí Wénhuà Dà Géḿng; Hán-Việt: Vô sản Giai cấp Văn hóa Đại Cách mạng; thường gọi tắt là Đại Cách mạng Văn hóa 文化大革命 wénhuà dà géḿng, hay vắn tắt hơn là Văn Cách 文革, wéngé) là một phong trào chính trị xă hội tại Cộng ḥa Nhân dân Trung Hoa diễn ra trong 10 năm từ tháng 5/1966 tới tháng 10/1976, gây tác động rộng lớn và sâu sắc lên mọi mặt của cuộc sống chính trị, văn hóa, xă hội ở Cộng ḥa Nhân dân Trung Hoa nên cũng được gọi là "10 năm hỗn loạn", "10 năm thảm họa" (tiếng Trung: 十年动乱, 十年浩劫, Thập niên động loạn, thập niên hạo kiếp). Ngoài ra, cuộc cách mạng này đă làm thay đổi quan niệm xă hội, chính trị và đạo đức của quốc gia này một cách sâu sắc và toàn diện.


    Cultural Revolution propaganda poster. It depicts Mao Zedong, above a group of soldiers from the People's Liberation Army.
    The caption says, "The Chinese People's Liberation Army is the great school of Mao Zedong Thought."

    Cuộc cách mạng này được Mao Trạch Đông khởi xướng và lănh đạo từ ngày 16 tháng 5 năm 1966, với mục tiêu chính thức là "đấu tranh với giai cấp tư sản trong lĩnh vực tư tưởng và sử dụng những tư tưởng và lề thói mới của giai cấp vô sản để thay đổi diện mạo tinh thần của toàn bộ xă hội". Tuy nhiên, mục đích chính của cách mạng này được một số người cho là một cách để Mao Trạch Đông lấy lại quyền kiểm soát Đảng Cộng sản Trung Quốc sau cuộc Đại nhảy vọt bị thất bại dẫn đến sự tổn thất quyền lực đáng kể của Mao Trạch Đông so với đối thủ chính trị là Lưu Thiếu Kỳ và cũng để loại bỏ những người bất đồng ư kiến như Đặng Tiểu B́nh, Bành Đức Hoài,...


    Lưu Thiếu Kỳ


    Đặng Tiểu B́nh năm 1979


    Nguyên soái Bành Đức Hoài

    Dù Mao Trạch Đông tự tuyên bố chính thức là Văn cách kết thúc năm 1969, ngày nay người ta vẫn cho rằng cuộc cách mạng này c̣n bao gồm cả giai đoạn từ 1969 đến 1976 khi Tứ nhân bang (Giang Thanh, Trương Xuân Kiều, Vương Hồng Văn và Diêu Văn Nguyên) bị bắt giữ.


    Giang Thanh (chữ Hán: 江青; bính âm: Jiang Qing; nghệ danh là Lam B́nh; 1914–1991) là người vợ thứ ba của Mao Trạch Đông, Chủ tịch nước Cộng ḥa Nhân dân Trung hoa.( Jiang Qing)


    Trương Xuân Kiều (tiếng Trung giản thể: 张春桥; phồn thể: 張春橋; bính âm: Zhāng Chūnqiáo; Wade-Giles: Chang Ch'un-chiao) (1917–21 tháng 4 năm 2005). Ông nguyên là ủy viên Bộ chính trị Đảng cộng sản Trung Quốc một trong bốn người thuộc tứ nhân bang một thời gian dài làm bất ổn t́nh h́nh kinh tế, chính trị Trung Quốc.( Zhang Chunqiao)


    Vương Hồng Văn (tháng 12 năm 1935-3 tháng 8 năm 1992) (tiếng Trung: 王洪文) là một nhà chính trị, đảng viên Đảng Cộng sản Trung Quốc. Ông là một trong 4 thành viên của nhóm Tứ nhân bang trong thời kỳ Cách mạng văn hóa (1966-1976) của Cộng ḥa Nhân dân Trung Hoa.( Wang Hongwen)


    Diêu Văn Nguyên (chữ Hán: 姚文元; bính âm: Yáo Wényuán) (1931 – 23 tháng 12 năm 2005) (tiếng Trung: 姚文元) là một nhà phê b́nh văn học và là một nhà chính trị, đảng viên Đảng Cộng sản Trung Quốc.( Yao Wenyuan)

    Tổng cộng 1,5 đến 1,8 triệu người bị giết chết hay tự sát, khoảng 20 triệu người bị đưa về nông thôn lao động cưỡng bức trong nhiều năm. Khoảng 200 triệu người bị thiếu ăn thường xuyên.

    Bối cảnh
    Sau khi Cộng ḥa Nhân dân Trung Quốc được thành lập, Mao Trạch Đông muốn áp dụng mô h́nh của Stalin để xây dựng đất nước. Mao Trạch Đông tin rằng mô h́nh của Stalin là phương thức tiến hành cải tạo chủ nghĩa cộng sản tại Trung Quốc.

    https://s20.postimg.cc/o45bqtwkt/Backyardfurnace5.jpg
    People in the countryside working at night to produce steel during the Great Leap Forward.

    Dưới thời kỳ Khrushchev lănh đạo Đảng Cộng sản Liên Xô bắt đầu phủ nhận mô h́nh của Stalin, c̣n được gọi là chủ nghĩa xét lại.
    Mao Trạch Đông chống lại chủ nghĩa hữu khuynh, mở rộng đấu tranh giai cấp, bác bỏ chủ nghĩa xét lại về Stalin.
    Đảng Cộng sản Trung Quốc đưa ra quan điểm Mao Trạch Đông phát động Đại Cách mạng Văn hóa để bắt đầu ngăn chặn chủ nghĩa tư bản phục hồi, duy tŕ Đảng trong sạch và t́m con đường xây dựng chủ nghĩa xă hội bằng chính ḿnh.
    Trong Đảng, Mao Trạch Đông chỉ trích đối lập, Chủ tịch nước Lưu Thiếu Kỳ, Tổng Bí thư Đặng Tiểu B́nh và chính sách khác là "sai lầm", mâu thuẫn giữa Lưu Thiếu Kỳ và Mao Trạch Đông gia tăng, về con đường xây dựng chủ nghĩa xă hội, Lưu Thiếu Kỳ và Đặng Tiểu B́nh đưa ra quan điểm trái ngược với Mao Trạch Đông, để phát triển quan điểm của ḿnh họ đă lập các nhóm nhỏ mà không cần thông báo trước với Mao Trạch Đông.
    Chính trong thời điểm này, Ủy ban Trung ương Đảng và Mao Trạch Đông đề xuất chủ nghĩa sửa đổi, Đảng và Nhà nước đang đối mặt với chủ nghĩa tư bản phục hồi hết sức nguy hiểm, vài năm trước tại nông thôn thực hiện chính sách "bốn sạch" (tiếng Trung: 四清, tứ thanh), và tại thành thị là "năm diệt" (tiếng Trung: 五反, ngũ phiên) và thể hiện sự phê phán các tư tưởng, vận động quần chúng ra sức đấu tranh bảo vệ Đảng và Nhà nước.

    Phong trào bốn sạch
    Bài chi tiết: Phong trào giáo dục xă hội chủ nghĩa
    Năm 1956, Đại hội Đảng lần thứ 20 Đảng Cộng sản Liên Xô chỉ trích Stalin, Mao Trạch Đông phản đối đưa ra quan điểm trái chiều.
    Tháng 4/1959, tại Hội nghị Trung ương 7 khóa VIII Đảng Cộng sản Trung Quốc, Mao Trạch Đông đưa ra quan điểm, nhấn mạnh sức mạnh được tập trung vào Ủy ban Thường vụ Bộ Chính trị, Ban Bí thư Trung ương do ông lănh đạo.
    Ngày 2/7/1959, Hội nghị Bộ Chính trị mở rộng và Hội nghị Trung ương 8 khóa VIII họp tại Lư Sơn, tại Hội nghị này đă đưa ra quan điểm "đánh đổ tập đoàn phản động Bành" và "bảo vệ con đường đúng đắn của Đảng, đập tan chủ nghĩa cơ hội xét lại".

    Hội nghị Lư Sơn ban đầu dự định khắc phục sai lầm cực "tả" có tính thuyết phục xuất hiện trong Đại nhảy vọt năm 1958, nhưng đề xuất không được đồng ư trong cuộc họp.
    Ngày 14/7, Bộ trưởng Quốc pḥng Bành Đức Hoài gửi thư cho Mao Trạch Đông "Thư gửi Chủ tịch tham khảo", chỉ trích Mao Trạch Đông rằng Đại nhảy vọt là "tính chất cuồng tín của giai cấp tiểu tư sản" và "cần phải ngăn chặn sự nguy hiểm của chủ nghĩa Stalin".
    Những lời chỉ trích của Bành Đức Hoài tương tự như những lời lẽ của Khrushchev, Bí thư thứ nhất Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô cách đây một năm, khi mối quan hệ Trung-Xô sụp đổ.

    Sau khi Mao Trạch Đông nhận được bức thư đă phân phát trong cuộc thảo luận, Hoàng Khắc Thành, Trương Văn Thiên, Chu Tiểu Chu và nhiều người khác đồng ư.
    https://s20.postimg.cc/vglumqyel/Hua...Kh_c_Th_nh.jpg
    Hoàng Khắc Thành (giản thể: 黄克诚; phồn thể: 黃克誠; bính âm: Huáng Kèchéng; sinh ngày 1 tháng 10 năm 1902 mất ngày 28 tháng 12 năm 1986) là đại tướng Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc và là trong 10 người được phong quân hàm Đại tướng trong Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc.

    https://s20.postimg.cc/5l243krfx/Zha..._V_n_Thi_n.jpg
    Lạc Phủ (chữ Hán: 洛甫; 1900 - 1976) tên thật Trương Văn Thiên (Tiếng Trung giản thể: 张闻天; Tiếng Trung phồn thể: 張聞天; bính âm: Zhang Wéntiān) là Tổng Bí thư thứ VI của Đảng Cộng sản Trung Quốc từ năm 1935 đến năm 1943.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Đại nhảy vọt
    Bài chi tiết: Đại nhảy vọt
    Năm 1958, sau kế hoạch Năm năm lần thứ nhất, Mao Trạch Đông kêu gọi phát triển một "chủ nghĩa xă hội triệt để" trong nỗ lực đưa đất nước sang xă hội cộng sản tự cung tự cấp.
    Để đạt được mục tiêu này, Mao khởi xướng kế hoạch Đại nhảy vọt, thiết lập các "Xă Nhân dân đặc biệt" (thường gọi là Công xă nhân dân) ở nông thôn thông qua việc sử dụng lao động tập thể và vận động quần chúng.
    Nhiều cộng đồng dân cư đă được huy động để sản xuất một mặt hàng duy nhất-đó là thép.
    Mao Trạch Đông tuyên bố sẽ tăng sản lượng nông nghiệp lên gấp đôi mức năm 1957.
    hưng trên thực tế,sản lượng nông nghiệp thời ḱ đó của Trung Quốc c̣n không bằng thời vua Càn Long và thời nhà Thanh.[cần dẫn nguồn]
    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Trong lúc Hội nghị Lư Sơn đóng vai tṛ như một hồi chuông báo tử cho nguyên soái Bành, cũng là nhà phê b́nh lớn tiếng nhất của Mao, điều này đă dẫn đến một sự chuyển giao quyền lực vào tay những người thuộc phái ôn ḥa cầm đầu là Lưu Thiếu Kỳ và Đặng Tiểu B́nh, những người nắm quyền kiểm soát chính phủ.
    Sau Hội nghị, Mao Trạch Đông đă t́m cách tước bỏ các chức vụ chính thức của Bành Đức Hoài và buộc tội ông ta là kẻ "cơ hội cánh hữu".
    Bành Đức Hoài bị thay bởi Lâm Bưu, một vị tướng khác trong lực lượng quân cách mạng và sau này là người đóng vai tṛ chủ đạo trong việc thực hiện các chính sách của Chủ nghĩa Mao Trạch Đông.

    https://s20.postimg.cc/hdouheh4t/Lam_Buu.jpg
    Nguyên soái Lâm Bưu

    Xung đột giữa Lưu Thiếu Kỳ và Mao Trạch Đông
    Vào đầu những năm 1960, mặc dù Mao Trạch Đông vẫn c̣n giữ chức Chủ tịch Đảng, trách nhiệm chính trong sự thất bại của cuộc Đại nhảy vọt đă buộc ông ta phải giam ḿnh khỏi những vấn đề thường nhật của nhà nước và chính phủ.
    Nhiều chính sách Đại nhảy vọt của ông ta bị đảo ngược, các tác động tiêu cực của chúng giảm nhẹ và dần dần biến mất. Trong số những cải cách của Lưu Thiếu Kỳ và Đặng Tiểu B́nh th́ việc xóa bỏ phần nào t́nh trạng sản xuất tập thể được xem là thực dụng và hiệu quả hơn.
    Trong suốt quá tŕnh này, Lưu Thiếu Kỳ đặt ra cụm từ nổi tiếng, "Mua tốt hơn tự sản xuất, và cho thuê tốt hơn so với đi mua".
    Điều này đă mở ra một biên giới mới trong kinh tế Trung Quốc và đối lập với lư thuyết "tự cung tự cấp" của Mao Trạch Đông.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Khẩu chiến chính trị
    Cuối năm 1959, nhà sử học và cũng là Phó Thị trưởng Bắc Kinh Ngô Hàm xuất bản phiên bản đầu tiên của bộ kịch lịch sử tựa đề Hải Thụy băi quan (海瑞罢官).
    Trong vở kịch, một viên quan trung thành tên Hải Thụy bị sa thải bởi một tên hoàng đế biến chất. Trong khi vở kịch nhận được sự ca ngợi từ phía Mao th́ năm 1965 vợ Mao Trạch Đông là Giang Thanh và đồng minh của bà ta là Diêu Văn Nguyên, biên tập viên cho một tờ báo ở Thượng Hải, đă viết bài báo công kích vở kịch.
    Diêu gọi vở kịch là "một thứ cỏ độc" hăm hại Mao với ngụ ư Mao như một tên hoàng đế suy đồi và Bành Đức Hoài như một công chức trung thực.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Diễn biến
    1966
    Ngày 8 tháng 8 năm 1966, Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) thông qua "quyết định liên quan đến Cuộc Cách mạng Văn hóa Vô sản" (c̣n gọi là "Thông cáo 16 điểm"). Quyết định này quy định rằng Cuộc Cách mạng văn hóa Vô sản là "một cuộc cách mạng lớn đụng chạm đến tất cả mọi người và thiết lập một giai đoạn mới trong sự phát triển của cách mạng xă hội chủ nghĩa trong nước, một giai đoạn sâu rộng hơn".

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Thế giới này là của các bạn, cũng như của chung chúng ta, nhưng xét cho cùng th́ nó vẫn là của các bạn. Các bạn, những người trẻ tuổi tràn đầy nhiệt huyết, đang ở độ thăng hoa của cuộc đời giống như mặt trời lúc tám hoặc chín giờ sáng. Chúng tôi hy vọng vào các bạn. Thế giới thuộc về các bạn. Tương lai Trung Quốc thuộc về các bạn.

    https://s20.postimg.cc/4z22h3525/Lit...ok_English.jpg
    Hồng bảo thư, ấn bản tiếng Anh

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    1967
    Ngày 3 tháng 1 năm 1967, Lâm Bưu và Giang Thanh đă sử dụng truyền thông và cán bộ địa phương để tạo ra cái gọi là "Băo táp tháng Giêng", trong đó nhiều quan chức cấp cao Thượng Hải cũng bị chỉ trích nặng nề và bị đem ra truy tố.
    Điều này đă mở đường cho Vương Hồng Văn nắm quyền quản lư thành phố với chức danh người đứng đầu Ủy ban Cách mạng thành phố. Do đó, chính quyền thành phố bị băi bỏ.
    Ở Bắc Kinh, Lưu Thiếu Kỳ và Đặng Tiểu B́nh một lần nữa trở thành mục tiêu của sự chỉ trích, nhưng những chỉ trích khác cũng nhắm vào các việc làm sai trái của Phó thủ tướng Trần Vân.
    Các quan chức chính phủ hay đảng viên địa phương cũng nhân cơ hội này để cáo buộc địch thủ tội "phản cách mạng".

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    1968
    https://s20.postimg.cc/4z22h7ut9/Cha..._Biao_1967.jpg
    Là cánh tay đắc lực của Mao, quyền lực của Lâm Bưu chỉ dưới Mao.

    Mùa xuân 1968, một chiến dịch lớn nổ ra nhằm mục đích đẩy mạnh tôn sùng Mao Trạch Đông lên mức ngang thần thánh. Ngày 27 tháng 7 năm 1968, sự lấn quyền quân đội của Hồng vệ binh chính thức kết thúc và chính quyền trung ương gửi các đơn vị quân đội tới để bảo vệ nhiều khu vực là mục tiêu của Hồng vệ binh.
    Mao ủng hộ và thúc đẩy ư tưởng cho phép quần chúng lắng nghe một trong những chỉ dẫn tối cao của ḿnh.

    Một năm sau đó, các nhóm Hồng vệ binh hoàn toàn tan ră v́ Mao sợ rằng sự hỗn loạn do họ gây ra có thể làm hại nền tảng căn bản của Đảng Cộng sản Trung Quốc.

    Trong bất kỳ trường hợp nào th́ mục tiêu của Hồng vệ binh đă đạt được và Mao đă củng cố được quyền lực chính trị của ḿnh.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    1969
    Đại hội Đảng IX được tổ chức vào tháng 4 năm 1969, và phục vụ như là một phương tiện để "hồi sinh" đảng với tư duy mới và cán bộ mới sau khi nhiều thành phần lănh đạo cũ đă bị loại trừ trong các cuộc đấu tranh của những năm trước đó.
    Khuôn khổ thể chế của Đảng thành lập hai thập kỷ trước đó đă bị hư hại gần như hoàn toàn: cho nên đại biểu Quốc hội lần này thực ra đă được lựa chọn bởi Ủy ban cách mạng chứ không phải thông qua bầu cử của đảng viên .
    Con số đại diện của quân đội tăng lên nhiều so với đại hội trước đó (28% các đại biểu là thành viên PLA), và việc bầu cử thêm nhiều thành viên PLA vào ủy ban Trung ương mới phản ánh sự gia tăng này.
    Nhiều sĩ quan quân đội được lên chức trung thành với thống soái PLA Lâm Bưu, thành h́nh một phe phái mới phân chia giữa lănh đạo quân đội và dân sự.

    Hậu quả
    Cách mạng văn hóa ở Trung Quốc đă để lại những hậu quả nghiêm trọng không chỉ về kinh tế, xă hội mà cả về văn hóa.

    Trước khi Mao Trạch Đông qua đời, người ta có ước tính rằng có khoảng 12 đến 20 triệu người, gồm 5,4 triệu Hồng vệ binh, đi lao động nặng nhọc ở nông thôn, trong đó là 1 triệu người dân Thượng Hải, tức là 18% dân số của thành phố lúc đó.
    Số nạn nhân bị chết trong giai đoạn này có nhiều ước tính khác nhau, nhưng chắc chắn là rất lớn.

    Theo nhà nghiên cứu Rudolph Rummel, từ năm 1964 đến năm 1975, khoảng 7,7 triệu người Trung Quốc bị giết và 1,5 triệu người chết do đói kém và xung đột dân sự , tổng cộng là 9,2 triệu người đă chết.
    Khoảng 3 triệu Đảng viên Đảng Cộng sản Trung Quốc bị kỷ luật và cầm tù, 60% Đảng viên bị khai trừ, nhiều người trong số họ phải lao động nặng nhọc trong thời gian diễn ra Cách mạng văn hóa.

    Về mặt xă hội, trong thời Cách mạng văn hóa, nhiều trường đại học ở Trung Quốc đă bị đóng cửa, dẫn đến hậu quả là cả một thế hệ không được tiếp cận với giáo dục đại học. Trong thập niên 1980, Tổng bí thư Đảng Cộng sản Trung Quốc khi đó là Hồ Diệu Bang đă nhận xét rằng khoảng 100 triệu người Trung Quốc chịu đau khổ của thời kỳ này.

    [img] https://s20.postimg.cc/6e3n5z671/Ho_Dieu_Bang.jpg [/img]
    Hồ Diệu Bang (tiếng Trung Quốc: 胡耀邦 Bính âm: Hú Yàobāng, Wade-Giles: Hu Yao-pang; 20 tháng 11 năm 1915 – 15 tháng 4 năm 1989)

    Văn hóa Trung Quốc, một nền văn hóa có truyền thống lịch sử 5000 năm, gần như bị hủy hoại hoàn toàn trong Cách mạng văn hóa. Có một thực tế đáng buồn là bạn bè quốc tế gần như khó có thể cảm nhận được giá trị cốt lơi của văn hóa cổ truyền này.
    Đáng buồn hơn nữa đó là muốn t́m hiểu văn hóa Trung Hoa thật sự, ta phải t́m hiểu bên ngoài Trung Quốc.

    The Cemetery of Confucius was attacked by Red Guards in November 1966

    Nhận định
    Đặng Tiểu B́nh đă nhận định như sau:
    "Cách mạng Văn Hóa là một sai lầm. Chúng ta phải mạnh dạn chối bỏ sai lầm này của Mao trong những năm tháng cuối đời của ông. Nhưng cũng cần nh́n vào sự thật. Sự thật là không phải mọi sai lầm và quá đáng trong cuộc Cách mạng Văn Hóa đều do Mao." .
    Trong nghị quyết năm 1981 của Hội nghị lần thứ 6 Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc, Cách mạng văn hóa được nêu lên với kết quả là "gây ra bất ổn định xă hội, và gây ra thảm họa cho Đảng, nhà nước, và nhân dân".
  • 16-05-2018, 12:58 AM
    nguoi gia
    Đúng 46 năm trước, Mỹ trao trả cho Nhật quyền quản trị Okinawa

    https://vi.wikipedia.org/wiki/Wikipe...a/Th%C3%A1ng_5
    Ngày 15 tháng 05, 1972
    • 1972 – Hoa Kỳ trao trả quyền quản trị Okinawa (h́nh thành Shuri) cho Nhật Bản.

    https://vi.wikipedia.org/wiki/Okinawa
    https://en.wikipedia.org/wiki/Okinawa_Prefecture
    https://fr.wikipedia.org/wiki/Pr%C3%...re_d%27Okinawa
    https://nuocnha.blogspot.com/2018/05...-cho-nhat.html

    Okinawa
    Okinawa (Nhật: 沖縄県 (Xung Thằng Huyện)Okinawa-ken?) là tỉnh cực Nam của Nhật Bản bao gồm hàng trăm đảo thuộc quần đảo Ryukyu.
    Trung tâm hành chính là thành phố Naha nằm trên đảo lớn nhất của quần đảo là đảo Okinawa.


    thành phố Naha

    Quần đảo Senkaku cũng được Nhật Bản đặt vào phạm vi hành chính của tỉnh Okinawa.

    Okinawa Prefecture (Japanese: 沖縄県 Hepburn: Okinawa-ken, Okinawan: ウチナーチン Uchinaa-chin) is the southernmost prefecture of Japan. It encompasses two thirds of the Ryukyu Islands in a chain over 1,000 kilometres (620 mi) long.
    The Ryukyu Islands extend southwest from Kyushu (the southwesternmost of Japan's four main islands) to Taiwan. Naha, Okinawa's capital, is located in the southern part of Okinawa Island.

    Although Okinawa Prefecture comprises just 0.6 percent of Japan's total land mass, about 75 percent of all United States military personnel stationed in Japan are assigned to installations in the prefecture.
    Currently about 26,000 U.S. troops are based in the prefecture.

    Tỉnh Okinawa
    沖縄県
    — Tỉnh —
    Chuyển tự Nhật văn
    Kanji | 沖縄県
    Rōmaji | Okinawa-ken
    Chuyển tự Okinawa
    Okinawa | ウチナーチン
    Rōmaji | Uchinaa-chin


    Du khách trên những chiếc xe trâu truyền thống đến đảo Yubu-jima, thuộc thị trấn Taketomi, huyện Yaeyama, tỉnh Okinawa.

    Quốc gia: | Nhật Bản
    Vùng: | Kyushu (Ryūkyū Shotō)
    Đảo: | Okinawa
    Lập tỉnh: | 4 tháng 4 năm 1879 (lập tỉnh); 15 tháng 5 năm 1972 (trao trả)
    Thủ phủ: | Naha
    Phân chia hành chính: | 5 huyện, 41 hạt

    Chính quyền
    Thống đốc: | Takeshi Onaga
    Phó Thống đốc: | Urasaki Ishou, Tomikawa Moritake
    Văn pḥng tỉnh: | 1-2-2, phường Izumizaki, thành phố Naha 〒900-8570
    Điện thoại: (+81) 098-866-2333

    Diện tích
    Tổng cộng: | 2.281,12 km2, (0.88.075 mi2)
    Mặt nước: | 0,5%
    Rừng: | 46,1%
    Dân số (1 tháng 10 năm 2015)
    Tổng cộng: | 1.433.566
    Mật độ: | 628/km2 (1,630/mi2)
    GDP (danh nghĩa, 2014)
    Tổng số: | JP¥ 4.051 tỉ
    Theo đầu người: | JP¥ 2,129 triệu
    Tăng trưởng: | 3,5%

    Địa lư

    Vị trí quần đảo Nansei.


    Ba nhóm đảo của Okinawa.

    Tỉnh Okinawa bao trùm quần đảo Ryukyu (thuộc quần đảo Nansei) chạy dài hơn 1000 km từ phía Tây Nam Kyushu đến tận Đài Loan và phân thành ba nhóm đảo chính.
    Đó là:
    • Quần đảo Okinawa
    • Ie-jima
    • Kume
    • Đảo Okinawa
    • Quần đảo Kerama
    • Quần đảo Daito
    • Quần đảo Miyako
    • Miyako-jima
    • Quần đảo Yaeyama
    • Iriomote
    • Đảo Ishigaki
    • Yonaguni
    • Quần đảo Senkaku

    Khí hậu
    Khí hậu nhiệt đới và á nhiệt đới.

    Lịch sử
    Bài chi tiết: Lịch sử Okinawa
    Bài chi tiết: Vương quốc Lưu Cầu
    Okinawa vốn không thuộc Nhật Bản mà là một phần của một nhà nước độc lập, đó là Vương quốc Lưu Cầu dù rằng người Okinawa và người Nhật khá gần gũi về mặt chủng tộc.


    Vương quốc Lưu Cầu

    Vương quốc này có quan hệ với Trung Quốc mật thiết hơn là với Nhật Bản.[cần dẫn nguồn]
    Năm 1609, daimyo của phiên Satsuma (nay là tỉnh Kagoshima) ở phía Nam đảo Kyushu đă tấn công Okinawa, buộc vương quốc Lưu Cầu phải cống nạp cho Satsuma giống như vẫn cống nạp cho Trung Quốc.

    Quan hệ giữa Okinawa và Nhật Bản bắt đầu một cách chính thức như thế. Tuy nhiên, vương quốc Lưu Cầu vẫn giữ được chủ quyền của ḿnh với sự hậu thuẫn của Trung Quốc.

    Năm 1872, Nhật Bản biến vương quốc Lưu Cầu thành một thuộc địa của ḿnh và gọi là phiên Okinawa bắt chấp sự phản đối của Trung Quốc.

    Năm 1874, lấy cớ thổ dân Đài Loan sát hại ngư dân của phiên Okinawa, Nhật Bản xuất binh đánh Đài Loan.
    Thất bại trong cuộc chiến tranh với Nhật Bản đă buộc Trung Quốc phải thừa nhận Okinawa là một phần của Nhật Bản đồng thời chịu để Đài Loan thành thuộc địa của Nhật.

    Năm 1879, Okinawa trở thành một tỉnh của Nhật Bản. Vương quốc Lưu Cầu hoàn toàn diệt vong.

    Sau Chiến tranh thế giới II, Okinawa được đặt dưới sự kiểm soát về hành chính của Mỹ.
    Người Nhật đến Okinawa vào thời gian này cần phải được chính phủ Mỹ cấp visa.


    Mỹ đă biến Okinawa thành căn cứ quân sự khổng lồ của ḿnh ở Đông Á.

    Cho đến nay, tới 75% quân số Mỹ ở Nhật Bản đóng tại Okinawa.

    Ngày 15 tháng 5 năm 1972, Okinawa trở về với Nhật Bản.

    Hành chính
    Tỉnh Okinawa gồm 11 thành phố và 30 làng, thị trấn. Dân số toàn tỉnh là 1.366.854 người (năm 2005). Okinawa là tỉnh đông dân thứ 32 ở Nhật Bản.

    Kinh tế
    Okinawa chủ yếu phát triển dựa vào ngành du lịch và nông nghiệp. Thu nhập b́nh quân đầu người thấp nhất Nhật Bản.

    Xem thêm
    • Đại học Ryukyu.
    • Công viên tự nhiên quốc gia Iriomote ishigaki
    • Thành Shuri

    Chú thích
    1. ^ 尖閣諸島の領有権確保及び同諸島周辺海域の海洋資源調査活動の推 進に関する意見書

    History
    See also: History of the Ryukyu Islands and Historic Sites of Okinawa
    History of Ryukyu
    https://s20.postimg.cc/m9nvv77a5/Naha_Shuri_Castle.jpg


    The oldest evidence of human existence on the Ryukyu islands is from the Stone Age and was discovered in Naha and Yaeyama. Some human bone fragments from the Paleolithic era were unearthed from a site in Naha, but the artifact was lost in transportation before it was examined to be Paleolithic or not. Japanese Jōmon influences are dominant on the Okinawa Islands, although clay vessels on the Sakishima Islands have a commonality with those in Taiwan.

    The first mention of the word Ryukyu was written in the Book of Sui.

    Okinawa was the Japanese word identifying the islands, first seen in the biography of Jianzhen, written in 779. Agricultural societies begun in the 8th century slowly developed until the 12th century.

    {{Refn|Masahide Takemoto suggested in his 1972 paper that the 10th century sites he excavated was formed on the hillsides suited to agriculture, where remains of Chinese celadonware were also excavated as signs of the beginning of the Gusuku period or centralized governing system. Since the islands are located at the eastern perimeter of the East China Sea relatively close to Japan, China and South-East Asia, the Ryukyu Kingdom became a prosperous trading nation. Also during this period, many Gusukus, similar to castles, were constructed. The Ryukyu Kingdom entered into the Imperial Chinese tributary system under the Ming dynasty beginning in the 15th century, which established economic relations between the two nations.
    In 1609, the Shimazu clan, which controlled the region that is now Kagoshima Prefecture, invaded the Ryukyu Kingdom. The Ryukyu Kingdom was obliged to agree to form a suzerain-vassal relationship with the Satsuma and the Tokugawa shogunate, while maintaining its previous role within the Chinese tributary system; Ryukyuan sovereignty was maintained since complete annexation would have created a conflict with China.
    The Satsuma clan earned considerable profits from trade with China during a period in which foreign trade was heavily restricted by the shogunate.

    A Ryukyuan embassy in Edo.

    Although Satsuma maintained strong influence over the islands, the Ryukyu Kingdom maintained a considerable degree of domestic political freedom for over two hundred years. Four years after the 1868 Meiji Restoration, the Japanese government, through military incursions, officially annexed the kingdom and renamed it Ryukyu han. At the time, the Qing Empire asserted a nominal suzerainty over the islands of the Ryukyu Kingdom, since the Ryūkyū Kingdom was also a member state of the Chinese tributary system. Ryukyu han became Okinawa Prefecture of Japan in 1879, even though all other hans had become prefectures of Japan in 1872.

    In 1912, Okinawans first obtained the right to vote for representatives to the National Diet (国会) which had been established in 1890.

    1945–1965
    Near the end of World War II, in 1945, the US Army and Marine Corps invaded Okinawa with 185,000 troops. A third of the civilian population died; a quarter of the civilian population died during the 1945 Battle of Okinawa alone.
    The dead, of all nationalities, are commemorated at the Cornerstone of Peace.

    The Cornerstone of Peace is a monument in Itoman commemorating the Battle of Okinawa and the role of Okinawa during World War II. The names of over two hundred and forty thousand people who lost their lives are inscribed on the memorial.

    After the end of World War II, the Ryukyu independence movement developed, while Okinawa was under United States Military Government of the Ryukyu Islands administration for 27 years.
    During this "trusteeship rule", the United States established numerous military bases on the Ryukyu islands.
    During the Korean War, B-29 Superfortresses flew bombing missions over Korea from Kadena Air Base on Okinawa.
    The military buildup on the island during the Cold War increased a division between local inhabitants and the American military.
    Under the 1952 Treaty of Mutual Cooperation and Security between the United States and Japan, the United States Forces Japan (USFJ) have maintained a large military presence.

    Since 1960, the U.S. and Japan have maintained an agreement that allows the U.S. to secretly bring nuclear weapons into Japanese ports.

    The Japanese tended to oppose the introduction of nuclear arms into Japanese territory by the government's assertion of Japan's non-nuclear policy and a statement of the Three Non-Nuclear Principles. Most of the weapons were alleged to be stored in ammunition bunkers at Kadena Air Base.
    Between 1954 and 1972, 19 different types of nuclear weapons were deployed in Okinawa, but with fewer than around 1,000 warheads at any one time.

    1965–1972 (Vietnam War)
    Between 1965 and 1972, Okinawa was a key staging point for the United States in its military operations directed towards North Vietnam. Along with Guam, it presented a geographically strategic launch pad for covert bombing missions over Cambodia and Laos. Anti-Vietnam War sentiment became linked politically to the movement for reversion of Okinawa to Japan. In 1965, the US military bases, earlier viewed as paternal post war protection, were increasingly seen as aggressive. The Vietnam War highlighted the differences between the United States and Okinawa, but showed a commonality between the islands and mainland Japan.
    As controversy grew regarding the alleged placement of nuclear weapons on Okinawa, fears intensified over the escalation of the Vietnam War. Okinawa was then perceived, by some inside Japan, as a potential target for China, should the communist government feel threatened by the United States.
    American military secrecy blocked any local reporting on what was actually occurring at bases such as Kadena Air Base.
    As information leaked out, and images of air strikes were published, the local population began to fear the potential for retaliation.
    Political leaders such as Oda Makoto, a major figure in the Beheiren movement (Foundation of Citizens for Peace in Vietnam), believed, that the return of Okinawa to Japan would lead to the removal of U.S. forces ending Japan's involvement in Vietnam. In a speech delivered in 1967 Oda was critical of Prime Minister Sato’s unilateral support of America’s War in Vietnam claiming "Realistically we are all guilty of complicity in the Vietnam War". The Beheiren became a more visible anti-war movement on Okinawa as the American involvement in Vietnam intensified.
    The movement employed tactics ranging from demonstrations, to handing leaflets to soldiers, sailors, airmen and Marines directly, warning of the implications for a third World War.

    The US military bases on Okinawa became a focal point for anti-Vietnam War sentiment. By 1969, over 50,000 American military personnel were stationed on Okinawa, accustomed to privileges and laws not shared by the indigenous population. The United States Department of Defense began referring to Okinawa as "The Keystone of the Pacific".
    This slogan was imprinted on local U.S. military license plates.

    In 1969, chemical weapons leaked from the US storage depot at Chibana in central Okinawa, under Operation Red Hat. Evacuations of residents took place over a wide area for two months.
    Even two years later, government investigators found that Okinawans and the environment near the leak were still suffering because of the depot.

    In 1972, the U.S. government handed over the islands to Japanese administration.

    1973–2006
    In a 1981 interview with the Mainichi Shimbun, Edwin O. Reischauer, former U.S. ambassador to Japan, said that U.S. naval ships armed with nuclear weapons stopped at Japanese ports on a routine duty, and this was approved by the Japanese government.
    https://s20.postimg.cc/3vdcr704d/Nichinichi_Shimbun.jpg
    Mainichi Shimbun

    https://s20.postimg.cc/n0gm10zdp/Edwin_Reischauer.png
    Edwin Oldfather Reischauer (October 15, 1910 – September 1, 1990) was an American educator and professor at Harvard University.

    The 1995 rape of a 12-year-old girl by U.S. servicemen triggered large protests in Okinawa. Reports by the local media of accidents and crimes committed by U.S. servicemen have reduced the local population's support for the U.S. military bases.
    A strong emotional response has emerged from certain incidents. As a result, the media has drawn renewed interest in the Ryukyu independence movement.
    Documents declassified in 1997 proved that both tactical and strategic weapons have been maintained in Okinawa.
    In 1999 and 2002, the Japan Times and the Okinawa Times reported speculation that not all weapons were removed from Okinawa. On October 25, 2005, after a decade of negotiations, the governments of the US and Japan officially agreed to move Marine Corps Air Station Futenma from its location in the densely populated city of Ginowan to the more northerly and remote Camp Schwab in Nago by building a heliport with a shorter runway, partly on Camp Schwab land and partly running into the sea.


    Ginowan in Okinawa Prefecture


    Location of Nago in Okinawa Prefecture

    The move is partly an attempt to relieve tensions between the people of Okinawa and the Marine Corps.
    Okinawa prefecture constitutes 0.6 percent of Japan's land surface, yet as of 2006, 75 percent of all USFJ bases were located on Okinawa, and U.S. military bases occupied 18 percent of the main island.


    U.S. military facilities in Okinawa

    2007–present
    According to a 2007 Okinawa Times poll, 85 percent of Okinawans opposed the presence of the U.S. military,because of noise pollution from military drills, the risk of aircraft accidents, environmental degradation,[40] and crowding from the number of personnel there,[41] although 73.4 percent of Japanese citizens appreciated the mutual security treaty with the U.S. and the presence of the USFJ.[42] In another poll conducted by the Asahi Shimbun in May 2010, 43 percent of the Okinawan population wanted the complete closure of the U.S. bases, 42 percent wanted reduction and 11 percent wanted the maintenance of the status quo.[43]

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    In 2011, it was reported that the U.S. military—contrary to repeated denials by the Pentagon—had kept tens of thousands of barrels of Agent Orange on the island. The Japanese and American governments have angered some U.S. veterans, who believe they were poisoned by Agent Orange while serving on the island, by characterizing their statements regarding Agent Orange as "dubious", and ignoring their requests for compensation. Reports that more than a third of the barrels developed leaks have led Okinawans to ask for environmental investigations, but as of 2012 both Tokyo and Washington refused such action.[49] Jon Mitchell has reported concern that the U.S. used American Marines as chemical-agent guinea pigs.[50]
  • 15-05-2018, 01:54 AM
    Nguyễn Mạnh Quốc

    Ngày này năm xưa ;.. vụ dói năm Ất Dậu (10-1944 đến 08-1945)..!!

    ngày 14 - 05 - 2018... OAT = + 23 oC... nắng đẹp

    xin được góp chút dữ kiện Lịch sử quê Việt ;.. vụ đói năm Ất Dậu..
    .. sự kiện đă xảy đến cho dân nghèo quê Việt ;.. có phải lỗi tại người dân hay là lỗi tại ai ;
    1/ tại v́ chiến tranh ? Thế chiến thứ 2 ??? hay là ;
    2/ ...lỗi tại đám " giặc cỏ..".. phá phách ruộng vườn hươi lưỡi dao mă tấu lên khủng bố.. đe doạ đến an ninh mạng sống bần dân ??
    Các bạn xin hăy lên wikipedia encyclopedia để đọc và t́m hiểu.. dù răng bàn phím cũng đă bị nghiêng đi chăng nữa !! nhưng vẫn c̣n có chứng tích mà không thể chối căi được ...
    Các bạn t́m đến các tiêu đề ;.. 1/ Đế quốc Việt Nam
    2/ Vụ đói năm Ất Dậu

    Đọc dể hiểu cho thân phận long đong của nguowif dân Viêt... và kiếp nhược tiểu ra sao !! ... ./. nmq/
  • 14-05-2018, 10:24 PM
    nguoi gia
    Cách nay đúng 70 năm sảy ra cuộc chiến giữa khối Ả-Rập và Do Thái

    https://vi.wikipedia.org/wiki/Wikipe...a/Th%C3%A1ng_5
    Ngày 14 tháng 05, 1948
    • 1948 – Israel tuyên bố là một nhà nước độc lập, các quốc gia Ả Rập lân cận liền tấn công Israel, khởi đầu chiến tranh Ả Rập-Israel.

    https://vi.wikipedia.org/wiki/Chi%E1...Dp-Israel_1948
    https://en.wikipedia.org/wiki/1948_A...%93Israeli_War
    https://fr.wikipedia.org/wiki/Guerre...e_de_1948-1949
    https://nuocnha.blogspot.com/2018/05...uoc-chien.html

    Chiến tranh Ả Rập-Israel 1948

    Đại úy Avraham Adan dựng lá cờ Israel tại Umm Rashrash (nay là Eilat) đánh dấu kết thúc chiến tranh.

    Cuộc Chiến tranh Ả Rập-Israel năm 1948, được người Do Thái gọi là Chiến tranh giành độc lập và Chiến tranh giải phóng, c̣n người Palestine gọi là al Nakba (tiếng Ả Rập: النكبة, "cuộc Thảm họa") là cuộc chiến đầu tiên trong một loạt cuộc chiến giữa Israel và các nước Ả Rập láng giềng.
    Cuộc chiến nổ ra ngay khi Chế độ ủy trị Anh tại Palestine kết thúc ngày 15 tháng 5 năm 1948, tiếp tục giai đoạn nội chiến 1947-1948, khi người Ả rập bác bỏ Nghị quyết 181 của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc nhằm lập ra một quốc gia Ả rập và một quốc gia Do Thái trên mảnh đất này.
    Cuộc chiến diễn ra phần lớn trên lănh thổ Ủy trị Palestine thuộc Anh và trong một thời gian ngắn tại bán đảo Sinai. Cuộc chiến kết thúc với Hiệp định ngưng bắn 1949, nhưng cuộc Xung đột Ả Rập-Israel vẫn tiếp diễn.

    Nguồn gốc cuộc chiến
    Sau khi Đế chế Ottoman bị đánh bại trong Chiến tranh thế giới thứ nhất, phía Đồng minh nhóm họp tại San Remo, Ư ngày 18–26 tháng 4 để bàn bạc các điều khoản cho hiệp ước với Thổ Nhĩ Kỳ.

    Đế chế Ottoman

    https://s20.postimg.cc/najj6om25/EU_...ocator_Map.png
    Thổ Nhĩ Kỳ

    Kết luận của cuộc họp chủ yếu xác nhận các điều khoản của cuộc đàm phán London lần thứ nhất và thỏa thuận Sykes-Picot ngày 16 tháng 5 năm 1916 và Tuyên cáo Balfour ngày 12 tháng 11 năm 1917. Theo thỏa thuận, Pháp được ủy nhiệm quản lư Syria c̣n Anh được ủy nhiệm quản lư vùng Lưỡng Hà và Palestine, đường biên giới sẽ được các cường quốc tham gia đàm phán xác lập.

    Trong cuộc họp ở Cairo và Jerusalem giữa Winston Churchill và hoàng tử Abdullah (sau là vua Abdullah đệ nhất của Jordan) tháng 3 năm 1921, họ đồng ư Abdullah sẽ cai quản lănh thổ Transjordan (trong ṿng 6 tháng) để đại diện cho phía Palestine.

    King Abdullah outside the Church of the Holy Sepulchre, Jerusalem, 29 May 1948.

    Tới mùa hè năm 1921, vùng Transjordan vẫn c̣n nằm trong Lănh thổ ủy trị, nhưng không nằm trong các điều khoản về Quê hương cho người Do thái.
    Ngày 24 tháng 7 năm 1922, Hội quốc liên chấp thuận các điều khoản về việc ủy nhiệm cho Anh các vùng đất Palestine và Transjordan.
    Ngày 16 tháng 9, Hội quốc liên chính thức phê chuẩn bản ghi nhớ của Huân tước Balfour, xác nhận ngoại trừ Transjordan trong các điều khoản về việc thành lập một quốc gia cho người Do thái.

    Tới năm 1922, dân cư Palestine bao gồm khoảng 589.200 người Hồi giáo, 83.800 người Do Thái, 71.500 người Thiên chúa giáo và 7.600 người khác (thống kê năm 1922 ).

    Tuy nhiên, tại vùng này diễn ra một cuộc di cư lớn của người Do thái (đa phần chạy tị nạn khỏi sự truy bức tại châu Âu). Cuộc chạy tị nạn và lời kêu gọi thành lập quốc gia Do thái gây nên phản ứng quyết liệt từ phía dân cư Ả rập bản địa, v́ người Ả rập đồn là người Do thái âm mưu nô dịch người Ả rập và trục xuất dân cư bản địa không phải là Do thái.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Cuộc nổi dậy của người Ả rập (1936–1939) và hệ quả
    Cuối những năm 1920, đầu 1930, một số đảng phái của người Palestine trở nên mất kiên nhẫn với t́nh trạng bè phái, mất đoàn kết trong cộng đồng, cũng như sự bất lực của tầng lớp lănh đạo người Palestine, nên bắt đầu một phong trào bài Anh và bài Do thái của giới b́nh dân, lănh đạo bởi những đảng như Hội Thanh niên Hồi giáo. Họ cũng tổ chức tẩy chay và bất hợp tác theo h́nh mẫu Ấn Độ. Hầu hết những phong trào mới khởi phát này đều bị dập tắt bởi giới nhân sỹ địa phương hoạt động cho bộ máy chính quyền Anh, đặc biệt là "giáo trưởng Hồi giáo" và người bà con của ông là Jamal al-Husayni. Cái chết của nhà truyền giáo Izz ad-Din al-Qassam bởi tay của cảnh sát Anh tại Jenin tháng 11 năm 1935 làm cho người Hồi giáo đặc biệt tức giận.
    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Bộ máy chính quyền Anh và việc huấn luyện quân sự cho người Do thái và Ả rập
    Từ năm 1936 trở đi, chính quyền Anh tạo điều kiện huấn luyện, trang bị và tuyển mộ một loạt lực lượng an ninh và cơ sở t́nh báo hợp tác với Tổng bộ Do thái (tức chính quyền Do thái thời kỳ tiền lập quốc).

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Chính quyền Anh cũng tuyển mộ chừng 6.000 người Ả rập Palestine trong thời kỳ Chiến tranh thế giới thứ hai và 1.700 người khác được tuyển vào lực lượng cảnh sát biên giới Liên-Jordan, hay T.J.F.F.. Thêm vào đó, người Anh cung cấp sĩ quan cho đạo quân Lê Dương Ả rập của Jordan, và cấp cho quân đội Ai Cập xe tải, súng trường và phi cơ.

    Người Anh như vậy rất nghịch lư là đă trang bị cho cả hai phe trong cuộc xung đột sắp nổ ra.

    Chiến tranh thế giới thứ hai
    Ngày 6 tháng 8 năm 1940, Anthony Eden, Bộ trưởng Chiến tranh của Anh, thông báo cho Quốc hội Anh là Chính phủ đă quyết định tuyển mộ người Ả rập và Do thái vào các tiểu đoàn Royal East Kent Regiment (c̣n gọi là the "Buffs").

    Anthony Eden

    Trong buổi ăn trưa với tiến sĩ Chaim Weizmann (lănh tụ người Do thái) ngày 3 tháng 9, Winston Churchill chấp thuận việc tuyển mộ trên quy mô lớn người Do thái sống trong vùng lănh thổ Ủy nhiệm của Anh tại Palestine và huấn luyện sĩ quan Do thái.
    https://s20.postimg.cc/dd8idt1nh/Sir..._Churchill.jpg
    Winston Churchill

    Hơn 10 ngàn người khác (trong đó không quá 3 ngàn người từ Palestine) sẽ được tuyển mộ và huấn luyện tại Anh.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    https://s20.postimg.cc/s971lgpxp/Rommel_portrait.jpg
    Nguyên soái Đức Rommel


    Moshe Dayan

    Sau nhiều lần do dự, ngày 3 tháng 7 năm 1944, chính phủ Anh đồng ư thành lập Lữ đoàn Do thái, với các sĩ quan gồm cả Do thái và không phải Do thái được tuyển chọn kỹ càng.
    Ngày 20 tháng 9 năm 1944, một sĩ quan thông tin thuộc Văn pḥng chiến tranh thông báo việc thành lập Cụm Lữ đoàn Do thái trong Quân đội Anh. Lá cờ Zion của người Do thái được chính thức chấp nhận làm chiến kỳ của Lữ đoàn. Lực lượng này bao gồm hơn 5.000 quân t́nh nguyện Do thái từ Palestine, chia làm ba tiểu đoàn bộ binh và một số đơn vị hỗ trợ.

    Bài quá dài, phải cắt bớt


    Bản đồ phân chia Palestine của Liên hiệp quốc

    Kế hoạch phân chia lănh thổ của Liên Hiệp Quốc
    Ngày 29 tháng 11 năm 1947, Đại hội đồng Liên hiệp quốc chấp thuận nghị quyết số 181, giải quyết cuộc xung đột Ả rập-Do thái bằng cách phân chia Palestine thành hai quốc gia, Do thái và Ả rập.
    Mỗi quốc gia sẽ bao gồm 3 vùng lănh thổ chính, liên kết bởi các dải lănh thổ đặc quyền hẹp; người Ả rập cũng sẽ được vùng đất Jaffa nằm lọt trong lănh thổ của người Do thái.

    Với chừng 32% dân số, người Do thái sẽ được 56% lănh thổ, trong đó có 499.000 người Do thái và 438.000 người Palestine cư ngụ, mặc dù phần lănh thổ này tính cả hoang mạc Negev ở phía nam.
    Người Palestine được 42% lănh thổ, với dân cư gồm 818.000 người Palestine và 10.000 người Do thái.
    V́ tính chất tôn giáo thiêng liêng của Jerusalem, nên vùng này, bao gồm cả Bethlehem, với 100.000 dân Do thái và cũng khoảng chừng ấy dân Ả rập sẽ được quản trị bởi Liên hiệp quốc.


    Jerusalem


    Bản đồ chỉ vị trí thành phố Bethlehem

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Nội chiến 1947–1948 trong vùng đất ủy trị
    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Từ tháng 1 trở đi, các hoạt động ngày càng mang tính quân sự, với hàng trung đoàn Quân giải phóng Ả rập can thiệp vào phía người Palestine, bố trí quanh một số thị trấn ven biển cũng như củng cố các vùng Galilee và Samaria. Abd al-Qadir al-Husayni cũng đến từ Ai Cập tham chiến với vài trăm thành viên của Quân đội thánh chiến.

    https://s20.postimg.cc/nnhepu6d9/Low...ee_map.svg.png
    Map of the Galilee region

    Sau khi tuyển mộ được vài ngàn quân t́nh nguyện, al-Husayni tổ chức phong tỏa 100.000 cư dân Do thái ở Jerusalem.

    Bài quá dài, phải cắt bớt


    The Negev (Hebrew: הַנֶּגֶב‬, Tiberian vocalization: han-Néḡeḇ ; Arabic: النقب‎ an-Naqab) is a desert and semidesert region of southern Israel.
    Israel's South District, roughly coterminous with the Negev

    V́ những người Do thái được chỉ thị phải bám trụ bằng mọi giá, t́nh h́nh bất ổn trên toàn quốc ảnh hưởng đến người Ả rập c̣n nặng nề hơn, chừng 100.000 Palestine, chủ yếu là những người ở tầng lớp trung lưu khá giá, chạy ra nước ngoài hoặc chuyển đến Samaria để tránh chiến tranh.


    Map of Israeli settlementsadministered by the Shomron Regional Council in the West Bank

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Thủ lĩnh người Do thái Ben-Gurion tái tổ chức Haganah, ban hành nghĩa vụ quân sự bắt buộc, tất cả phụ nữ và đàn ông đều phải tham gia huấn luyện quân sự.
    https://s20.postimg.cc/xbzg6e5wd/Ben_Gurion_1959.jpg
    David Ben-Gurion (Hebrew: דָּוִד בֶּן-גּוּרִיּוֹן‎; pronounced [daˈvɪd ben gurˈjo:n] ( listen), born David Grün; 16 October 1886 – 1 December 1973) was the primary national founder of the State of Israel and the first Prime Minister of Israel.

    Nhờ vào nguồn tài chính do Golda Meir quyên góp được từ những cảm t́nh viên ở Mỹ, và sự hỗ trợ của Stalin cho phong trào Zion, đại diện Do thái kư được những hợp đồng mua vũ khí quan trọng.
    https://s20.postimg.cc/w9p9nva8d/Golda_Meir_03265u.jpg
    Golda Meir[nb 1] (born Golda Mabovitch, Голда Мабович; Golda Meyerson/Myerson May 3, 1898 – December 8, 1978) was an Israeli teacher, kibbutznik, stateswoman, politician and the fourth Prime Minister of Israel.
    4th Prime Minister of Israel

    Các nhân viên Haganah thu mua vũ khí tồn kho từ thời Chiến tranh thế giới thứ hai để góp phần trang bị cho quân đội. Cuối tháng ba, lần đầu tiên họ tiến hành chiến dịch Balak để chuyển vũ khí và trang thiết bị về Palestine.
    https://upload.wikimedia.org/wikiped...Symbol.svg.png
    Haganah (Hebrew: הַהֲגָנָה‬, lit. The Defence) was a Jewish paramilitaryorganization in the British Mandate of Palestine (1921–48), which became the core of the Israel Defense Forces (IDF).

    Ben-Gurion cũng giao nhiệm vụ cho Yigal Yadin lên kế hoạch đối phó trong trường hợp các quốc gia Ả rập can thiệp vũ trang. Kết quả là kế hoạch Dalet ra đời và được đưa vào thực hiện kể từ tháng 4, mà với kế hoạch đó, kể từ giai đoạn thứ hai của cuộc chiến, Haganah chuyển từ thế pḥng ngự sang phản công.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Lực lượng tham chiến ban đầu

    Đánh giá lực lượng
    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Lực lượng Yishuv
    Tới tháng 11 năm 1947, Haganah từ một lực lượng dân quân bán vũ trang đă trở thành một tổ chức quân đội quốc gia được tổ chức chặt chẽ. Lực lượng này gồm có một cánh quân cơ động gọi là HISH, với 2.000 chiến binh thường trực cả nam lẫn nữ và 10 ngàn quân dự bị, tuổi từ 18 đến 25, cùng một lực lượng tinh nhuệ Palmach, bao gồm khoảng 2.100 chiến binh và một ngàn quân dự bị.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Lực lượng Ả rập
    Cộng đồng Ả rập không có một lực lượng quân sự thống nhất trên toàn quốc, mà có hai tổ chức thanh niên bán vũ trang, lực lượng thân Husayni Futuwa và lực lượng chống Husayni Najjada ("quân đoàn trù bị"). Theo Karsh, các nhóm trên có khoảng 11.000–12.000 thành viên, nhưng theo Morris th́ Najjada với đại bản doanh đặt tại Jaffa và có từ 2.000–3.000 thành viên, đă bị tan ră trong thời kỳ trước khi chiến tranh 1948 nổ ra, khi Husayni t́m cách giành lấy quyền kiểm soát tổ chức này, c̣n lực lượng Futuwa chưa bao giờ đông hơn vài trăm người Khi chiến sự bùng nổ, các nhóm dân quân địa phương mọc ra như nấm ở các thành phố và thị trấn, dưới quyền Hội đồng Quốc gia Ả rập địa phương.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Chiến tranh Ả Rập-Israel năm 1948

    Giai đoạn 1: 14 tháng 5 tới 11 tháng 6 năm 1948
    Chế độ ủy trị của Anh tại Palestine theo kế hoạch sẽ chấm dứt vào ngày 15 tháng 5, nhưng ban lănh đạo Do thái, cầm đầu bởi Thủ tướng tương lai David Ben-Gurion, tuyên bố độc lập ngày 14 tháng 5 và được Liên Xô, Mỹ và nhiều nước khác nhanh chóng công nhận ngay sau đó

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Lực lượng Israel năm 1948
    Lực lượng ban đầu | 29.677
    4 tháng 6 | 40.825
    17 tháng 7 | 63.586
    7 tháng 10 | 88.033
    28 tháng 10 | 92.275
    2 tháng 12 |106.900
    23 tháng 12 |107.652
    30 tháng 12 | 108.300
    Ngày 26 tháng 5 năm 1948, Lực lượng pḥng vệ Israel (IDF) được chính thức thành lập; Haganah, Palmach và Irgun giải tán và sát nhập vào quân đội nhà nước Do thái non trẻ.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Nhiệm vụ đầu tiên của IDF là chặn quân đội Ả rập, không cho phép họ tàn phá các khu định cư Do thái, cho tới khi quân cứu viện và vũ khí được chuyển đến.
    https://s20.postimg.cc/khqbmjj3x/David_BG.jpg
    Thủ tướng đầu tiên của Israel Ben Gurion

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Cuộc ngưng bắn thứ nhất (11 tháng 6 tới 8 tháng 7 năm 1948)
    https://s20.postimg.cc/hnn697yz1/Folke-_Bernadotte.jpg
    Nhà thương thuyết của Liên hiệp quốc, bá tước Folke Bernadotte, bị ám sát năm 1948

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Giai đoạn hai (8 tháng 7 tới 18 tháng 7 năm 1948)

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Chiến dịch Dani
    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Chiến dịch Dekel
    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Chiến dịch Kedem
    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Cuộc ngưng bắn thứ hai: 18 tháng 7 tới 15 tháng 10 năm 1948
    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Giai đoạn ba (15 tháng 10 năm 1948 tới 20 tháng 7 năm 1949)
    Israel tổ chức tấn công
    Từ ngày 15 tháng 10 tới ngày 20 tháng 7 Israel mở một loạt chiến dịch tấn công để đẩy lùi các đạo quân Ả rập và củng cố biên giới của Israel.
    [img] https://s20.postimg.cc/7dkra1e99/194..._war_-_Oct.jpg [/img]
    Các trận đánh tháng 10 năm 1948

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Vũ khí
    Cả hai bên sử dụng vũ khí tồn kho từ Đại chiến thế giới lần thứ hai. Ai Cập sử dụng một số trang thiết bị của Anh, c̣n Syria sử dụng loại của Pháp, Israel sử dụng vũ khí của Anh, Tiệp Khắc và Đức.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Kết cục
    Năm 1949, Israel kư các hiệp ước ngưng bắn riêng rẽ với Ai Cập ngày 24 tháng 2, Liban ngày 23 tháng 3, Jordan ngày 3 tháng 4, và Syria ngày 20 tháng 7. Biên giới mới của Israel, như theo thỏa thuận được kư kết, bao gồm chừng 78% lănh thổ ủy nhiệm Palestine. Tuy nhiên nếu tính đến lănh thổ ủy nhiệm nguyên thủy của Anh (bao gồm cả Jordan cho tới mùa hè năm 1921), th́ Israel chỉ chiếm 18% lănh thổ Palestine và Jordan, (nhưng nhiều hơn kế hoạch phân chia của Liên hiệp quốc 50%). Tuyến ngưng bắn về sau được biết đến với tên gọi "Tuyến xanh". Dải Gaza và vùng Bờ Tây do Ai Cập và Jordan chiếm giữ.
    Israel mất chừng 1% dân số trong cuộc chiến: 6.373 người thiệt mạng, với 4.000 binh lính và số c̣n lại là thường dân. Không có số liệu chính xác về thiệt hại của phía Ả rập, nhưng ước tính khoảng từ 10 đến 15 ngàn người thiệt mạng.
    Trong thời kỳ Nội chiến 1947-1948 tại lănh thổ ủy trị và thời kỳ chiến tranh Ả Rập - Israel, có chừng 750.000 người Palestine bỏ chạy hoặc bị trục xuất. Năm 1951 ủy ban Ḥa giải của Liên Hiệp Quốc ước tính số người tị nạn Palestine rời bỏ Israel vào khoảng 711.000 người. Số này không bao gồm những người Palestine sống trong vùng lănh thổ do Israel kiểm soát. Danh sách các làng mạc bị bỏ hoang sau cuộc chiến gồm hơn 400 làng Ả Rập bị bỏ hoang, và khoảng 10 làng và khu phố Do thái.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Trong cuộc chiến, khoảng 10 ngàn người Do thái bị buộc phải rời bỏ nhà cửa của họ, nhưng trong ṿng 3 năm sau cuộc chiến, khoảng 700.000 người định cư Do thái đến lập nghiệp tại Israel, chủ yếu dọc theo vùng biên giới và các vùng đất vốn thuộc người Ả Rập. Khoảng 136.000 người trong số này nằm trong số 250.000 người Do thái phải tha hương sau Chiến tranh thế giới thứ hai.
    Phần lớn số c̣n lại nằm trong số 758.000 cho đến 900.000 người Do thái sinh sống trong các quốc gia Ả rập phải rời bỏ nhà cửa do các cuộc tấn công của dân chúng nhằm vào người Do thái.
  • 14-05-2018, 12:29 AM
    nguoi gia
    Cách nay đúng 49 năm đả sảy ra xung đột chủng tộc tại Mă lai Á

    https://vi.wikipedia.org/wiki/Wikipe...a/Th%C3%A1ng_5
    Ngày 13 tháng 05, 1969
    • 1969 – Xung đột chủng tộc giữa người Hoa và người Mă Lai tại Kuala Lumpur, Malaysia khiến ít nhất 196 người thiệt mạng, dẫn đến đ́nh chỉ Quốc hội.

    https://vi.wikipedia.org/wiki/Bi%E1%...3_th%C3%A1ng_5
    https://en.wikipedia.org/wiki/13_May_Incident
    https://nuocnha.blogspot.com/2018/05...a-xung-ot.html

    Biến cố 13 tháng 5, năm 1969
    Peristiwa 13 Mei
    Địa điểm Kuala Lumpur, Malaysia
    Kết quả Tuyên bố t́nh trạng khẩn cấp quốc gia.

    Đ́nh chỉ Quốc hội.
    Thành lập tạm thời Hội đồng Hoạt động Quốc gia.
    Tunku Abdul Rahman từ chức thủ tướng.
    Thi hành Rukun Negara
    Thi hành chính sách kinh tế mới.

    Gia tăng căng thẳng giữa các chủng tộc, đặc biệt là giữa người Mă Lai và người Hoa.
    Vấn đề chủng tộc được một số chính trị gia UMNO và DAP sử dụng.

    Tham chiến
    Người Mă Lai, chủ yếu gồm các ủng hộ viên UMNO Người Malaysia gốc Hoa, chủ yếu gồm các ủng hộ viên đối lập
    Tổn thất
    25 người thiệt mạng (chính thức) 143 người thiệt mạng (chính thức)

    Biến cố 13 tháng 5 năm 1969 nhắc đến bạo lực bè phái giữa người Mă Lai và người Hoa tại Kuala Lumpur(đương thời thuộc bang Selangor), Malaysia.

    Kuala Lumpur là thủ đô liên bang và thành phố đông dân nhất tại Malaysia.

    Náo loạn nổ ra sau khi tổng tuyển cử toàn quốc trong cùng năm, với kết quả là các đảng đối lập giành được nhiều ghế từ liên minh cầm quyền là Đảng Liên minh. Báo cáo chính thức đưa ra con số người thiệt mạng do náo loạn là 196, song các nguồn ngoại giao phương Tây vào đương thời đưa ra tổng số là gần 600, trong đó hầu hết nạn nhân là người Hoa.
    Náo loạn chủng tộc dẫn đến một tuyên bố t́nh trạng khẩn cấp quốc gia, kết quả là chính phủ đ́nh chỉ Quốc hội, trong khi Hội đồng Hoạt động Quốc gia (NOC: National Operations Council) được thành lập với tư cách là chính phủ lâm thời, họ cai quản quốc gia từ năm 1969 đến năm 1971.

    Đây là một sự kiện quan trọng trong nền chính trị Malaysia v́ nó khiến vị thủ tướng đầu tiên là Tunku Abdul Rahman từ chức, và kết quả sau cùng là thay đổi trong chính sách của chính phủ nhằm ưu tiên người Mă Lai bằng cách thi hành chính sách kinh tế mới (NEP: New Economic Policy).


    Tunku Abdul Rahman Putra Al-Haj ibni Almarhum Sultan Abdul Hamid Halim Shah II (Jawi: تونكوعبدالرحمن ڤوترا الهاج ابن المرحوم سلطان عبدالحميد حاليم شه; , 8 tháng 2 năm 1903 – 6 tháng 12 na,ư 1990) là chính trị gia người Malaysia, ông giữ chức Thủ hiến của Liên bang Malaya từ năm 1955 đến năm 1957, trước khi trở thành Thủ tướng đầu tiên của Malaysia sau khi độc lập năm 1957.
    Etymology

    Kuala Lumpur means "muddy confluence"; kuala is the point where two rivers join together or an estuary, and lumpur means "mud".
    https://s20.postimg.cc/r80u273vh/Naj...2008-08-21.jpg
    Najib Razak, Prime Minister since 2009

    Bối cảnh
    Phân chia dân tộc
    Ngày 31 tháng 8 năm 1957, Malaya giành độc lập từ Anh.

    Tuy nhiên, quốc gia này bị chia rẽ sâu sắc về của cải giữa người Hoa và người Mă Lai.
    Người Hoa chiếm ưu thế tại hầu hết các khu vực đô thị, họ được cho là kiểm soát một phần lớn nền kinh tế Malaysia.
    Người Mă Lai thường nghèo hơn và sống nhiều ở nông thôn. Tuy nhiên, người Mă Lai có vị thế đặc quyền đặc biệt về chính trị, điều này được đảm bảo trong Điều 153 của Hiến pháp được soạn ra khi quốc gia này độc lập.

    Diễn ra những tranh luận sôi nổi giữa các nhóm người Mă Lai vốn muốn có các biện pháp cấp tiến để thể chế hóa bá quyền của người Mă Lai (Ketuanan Melayu), trong khi các nhóm người Hoa kêu gọi bảo vệ các lợi ích 'sắc tộc' của họ, và các thành viên của các đảng đối lập phi Mă Lai tranh luận cho một 'Malaysia của người Malaysia' thay v́ đặc quyền của người Mă Lai.

    Trong bối cảnh căng thẳng chủng tộc, vào năm 1963, Liên bang Malaysia thành lập và bao gồm Malaya (Malaysia bán đảo), Singapore, Bắc Borneo và Sarawak.

    Malaysia (English: /məˈleɪzɪə, -ʒə/ ( listen) mə-LAY-zee-ə, --zhə; Malay pronunciation: [məlejsiə]) is a federal constitutional monarchy in Southeast Asia.

    Từng diễn ra một số sự kiện xung đột chủng tộc giữa người Mă Lai và người Hoa trước náo loạn vào năm 1969. Chẳng hạn, tại Penang, thù địch giữa các chủng tộc biến thành bạo lực vào ngày kỷ niệm một trăm năm George Town vào năm 1957, dẫn đến nhiều ngày ẩu đả và khiến một số người thiệt mạng, và c̣n có các vụ náo động vào năm 1959 và 1964, cũng như một vụ bạo động vào năm 1967 bắt nguồn từ một cuộc kháng nghị chống phá giá tiền tệ song biến thành giết người theo chủng tộc.

    https://s20.postimg.cc/zdiw0gfal/Penang-labels_svg.png
    Penang hay George Town là thủ phủ bang Penang của Malaysia. Tên gọi George Town được đặt theo tên của vua George III của Vương quốc Anh.

    Tại Singapore, đối kháng giữa các chủng tộc dẫn đến bạo động vào năm 1964, góp phần khiến Singapore tách khỏi Malaysia vào năm 1965.

    Demographics
    https://s20.postimg.cc/m9dbns2od/Mal...sity_2010b.png
    Population density (person per km2) in 2010

    The education system features a non-compulsory kindergarten education followed by six years of compulsory primary education, and five years of optional secondary education.
    Schools in the primary education system are divided into two categories:
    national primary schools, which teach in Malay, and vernacular schools, which teach in Chinese or Tamil.

    Secondary education is conducted for five years. In the final year of secondary education, students sit for the Malaysian Certificate of Education examination.
    Since the introduction of the matriculation programme in 1999, students who completed the 12-month programme in matriculation colleges can enroll in local universities.

    However, in the matriculation system, only 10 per cent of places are open to non-bumiputerastudents.

    The percentage distribution of Malaysian population by ethnic group based on 2010 census

    https://s20.postimg.cc/amy9jgvvx/Per...ligion_201.png
    The percentage distribution of Malaysian population by religion based on 2010 census.

    Languages
    Main article: Languages of Malaysia

    The distribution of language families of Malaysia shown by colours:

    (click image to enlarge)
    Malayic
    Bornean
    Aslian
    Land Dayak
    Sama–Bajaw
    Philippine
    Creole
    Areas with multiple languages

    Bài quá dài, phải c t bớt

    Bầu cử toàn quốc năm 1969
    Trong bầu cử vào năm 1969, liên minh cầm quyền là Đảng Liên minh đối diện với thách thức mạnh mẽ đến từ các đảng đối lập đặc biệt là từ hai đảng mới thành lập và có đảng viên chủ yếu là người Hoa, mang tên Đảng Hành động Dân chủ (DAP) và Parti Gerakan.
    Trước cuộc bầu cử đă bùng phát các sự kiện sắc tộc, góp phần vào bầu không khí căng thẳng. Một người công tác chính trị thuộc dân tộc Mă Lai bị một băng đảng người Hoa giết tại Penang, trong khi một thanh niên người Hoa bị cảnh sát bắn chết tại Kuala Lumpur.
    Các phần tử cấp tiến kêu gọi tẩy chay bầu cử và đe dọa bạo động, song đám tang người thanh niên thiệt mạng được tổ chức một cách ḥa b́nh trước ngày bầu cử.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Biểu dương sau bầu cử
    Vào đêm ngày 11 và 12 tháng 5, các đảng đối lập là DAP và Gerakan biểu dương thành công của họ trong bầu cử. Đặc biệt là một đám diễu hành lớn của Gerakan hoan nghênh thủ lĩnh tả khuynh của đảng này là V. David. Đám diễu hành của các đảng đối lập bị cáo buộc là khiêu khích ở mức độ cao, trong đó người phi Mă Lai châm chọc người Mă Lai.

    Một số ủng hộ viên của phe đối lập được thuật là lái xe qua dinh thự của thủ hiến Selangor và yêu cầu ông ta phải rời bỏ dinh thự để trao lại cho một người Hoa.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Bạo động
    Các sự kiện ban đầu
    Đoàn diễu hành của UMNO có kế hoạch từ lúc 7.30 tối Thứ Ba ngày 13 tháng 5.
    Đến sáng ngày 13 tháng 5, người Mă Lai bắt đầu tập hợp tại dinh thự của Thủ hiến Selangor Harun Haji Idris tại Jalan Raja Muda bên ŕa của Kampung Baru, song một số người đă ở đó từ tối Chủ nhật.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Trả đũa và phản ứng quân sự

    Theo lời John Slimming, người Hoa bị bất ngờ và không trả đũa trong ṿng hơn một tiếng. Tuy nhiên, báo cáo chính thức của NOC th́ cho rằng các phần tử hội kín người Hoa đă chuẩn bị trước cho rối loạn và đă hành động khi bạo động bắt đầu tại Kampung Baru.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Các sự kiện tiếp sau
    Quân đội tập hợp tại các giao lộ quan trọng và tuần tra các đường phố chính, song dù có thông báo về lệnh giới nghiêm song các nam thanh niên tại các khu vực như Kampung Baru và Pudu phớt lờ lệnh này. Mặc dù hầu hết người bị giết là vào tối thứ ba và sáng thứ tư, song người Mă Lai tiếp tục đốt phá và cướp bóc cửa hiệu và nhà ở của người Hoa vào thứ năm và thứ sáu, với hơn 450 nhà bị đốt.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Thương vong
    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Đánh giá chính thức
    Hội đồng Hoạt động Quốc gia (NOC) công bố một bản báo cáo vào ngày 9 tháng 10 năm 1969, và họ cho rằng "nền chính trị chủng tộc" là nguyên nhân chủ yếu gây ra bạo động, song không sẵn ḷng đổ lỗi cho người Mă Lai.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Hậu quả
    Rukunegara (nguyên tắc quốc gia) là lời tuyên thệ trung thành trên thực tế của người Malaysia, nó là một phản ứng trước bạo loạn. Lời tuyên thệ được đưa ra vào ngày 31 tháng 8 năm 1970 nhằm tạo một cách thức để nuôi dưỡng đoàn kết giữa người Malaysia.
    Nhân vật dân tộc chủ nghĩa Mă Lai Mahathir Mohamad đổ lỗi bạo động cho chính phủ, đặc biệt là Thủ tướng Tunku Abdul Rahman là "hồn nhiên" và không lập kế hoạch cho một Malaysia thịnh vượng, là nơi mà người Mă Lai có phần trong kinh tế.


    Tun Mahathir bin Mohamad (sinh ngày 10 tháng 7 năm 1925) là Tiến sĩ, một cựu chính trị gia quan trọng và là Thủ tướng thứ tư của Malaysia.

    Tunku th́ đổ lỗi "các phần tử cực đoan" như Mahathir gây ra xung đột chủng tộc, dẫn đến khai trừ Mahathir khỏi UMNO.[38] Điều này thúc đẩy Mahathir viết tác phẩm The Malay Dilemma, trong đó ông đưa ra một giải pháp cho căng thẳng chủng tộc tại Malaysia dựa trên viện trợ người Mă Lai về kinh tế thông qua chương tŕnh hành động khẳng định.
    Các chính sách hành động khẳng định bao gồm chính sách kinh tế mới (NEP), và đưa Kuala Lumpur thành một lănh thổ liên bang vào năm 1974, tách khỏi bang Selangor.


    Selangor (chữ Jawi: سلاڠور, dân số 4,1 triệu) là một trong 13 bang của Malaysia.
    Bang này nằm trên bờ biển tây của bán đảo Mă Lai và giáp Perak về phía bắc, Pahang về phía đông, Negeri Sembilan về phía nam và eo biển Malacca về phía tây.

    Trong một nỗ lực nhằm tạo một liên minh rộng hơn, Barisan Nasional được thành lập để thay thế Đảng Liên minh, mời cả các đảng đối lập cũ như Gerakan, PPP và PAS.

    Sau bạo động, Tunku Abdul Rahman bị buộc phải lui về hậu trường, việc điều hành quốc gia thường nhật được chuyển cho Phó thủ tướng Tun Abdul Razak, là người kiêm nhiệm chức giám đốc của Hội đồng Hoạt động Quốc gia.


    Tun Haji Abdul Razak bin Dato' Haji Hussein (Jawi: عبدال رازک حسین; 11 tháng 3 năm 1922 – 14 tháng 1 năm 1976) là Thủ tướng Malaysia thứ 2, từ năm 1970 đến năm 1976.

    Ngày 22 tháng 9 năm 1970, khi Quốc hội được tái triệu tập, Tunku từ chức thủ tướng, và Tun Abdul Razak kế nhiệm.

    Sau bạo động năm 1969, UMNO cũng bắt đầu tái cấu trúc hệ thống chính trị để củng cố quyền lực của ḿnh. Họ nâng cấp phiên bản Ketuanan Melayu của ḿnh mà theo đó "nền chính trị của quốc gia này đă từng, và cần phải duy tŕ trong tương lai dự đoán được, có cơ sở bản địa [tức người Mă Lai]: Đó là bí quyết sự ổn định của chúng ta và sự thịnh vượng của chúng ta và nó là một thực tế trong sinh hoạt chính trị mà không ai có thể đơn giản là cầu cho nó biến mất."

    Nguyên tắc Ketuanan Melayu này đă được UMNO sử dụng liên tục trong các cuộc bầu cử kế tiếp nhau nhằm kích động sự ủng hộ của người Mă Lai cho đảng.

    Economy
    Malaysia is a relatively open state-oriented and newly industrialised market economy.

    The state plays a significant but declining role in guiding economic activity through macroeconomic plans. Malaysia has had one of the best economic records in Asia, with GDP growing an average 6.5 per cent annually from 1957 to 2005.

    Malaysia's economy in 2014–2015 was one of the most competitive in Asia, ranking 6th in Asia and 20th in the world, higher than countries like Australia, Franceand South Korea.[168]

    In 2014, Malaysia's economy grew 6%, the second highest growth in ASEAN behind the Philippines' growth of 6.1%.[169] The economy of Malaysia in terms of gross domestic product (GDP) at purchasing power parity (PPP) in 2014 was $746.821 billion, the third largest in ASEAN behind more populous Indonesia and Thailand and the 28th largest in the world.


    Tree map of Malaysia exports in 2016


    The Proton company is a Malaysian car manufacturer.

    https://s20.postimg.cc/w9da0sk99/Pet...anorama_II.jpg
    The Petronas Towers house the headquarters of the national oil company Petronas and are the tallest twin-towers in the world.

    https://s20.postimg.cc/86wg5oyel/Moo...ala_lumpur.jpg
    The city night scene from a building balcony

    https://s20.postimg.cc/w9da0sk99/Pet...anorama_II.jpg
    Kuala Lumpur night skyline
  • 13-05-2018, 12:47 AM
    nguoi gia
    Cách nay đúng 647 năm, Chế bồng Nga đánh Đại Việt tới tận Thăng long!

    https://vi.wikipedia.org/wiki/Wikipe...a/Th%C3%A1ng_5
    Ngày 12 tháng 05, 1371
    • 1371 – Quốc vương Chiêm Thành Chế Bồng Nga đem quân tiến vào kinh thành Thăng Long của Đại Việt, đốt phá cung điện rồi rút về nước.

    https://vi.wikipedia.org/wiki/Chi%E1...Am_(1367-1396)
    (Chuyện nước nhà, không có trang tiếng Anh, Pháp)
    https://nuocnha.blogspot.com/2018/05...ga-anh-ai.html

    Chiến tranh Việt – Chiêm (1367-1396)

    Thời gian 1367 - 1396
    Địa điểm Đồng bằng Bắc Bộ, duyên hải Bắc Trung Bộ, Trung Bộ và Nam Trung Bộ, Việt Nam ngày nay
    Kết quả Đại Việt chiến thắng, nhưng suy yếu trầm trọng
    Thay đổi lănh thổ Chiêm Thành chiếm được Nghệ An, Tân B́nh, Thuận Hóa một thời gian, nhưng sau Đại Việt chiếm lại

    Tham chiến

    Đại Việt Chiêm Thành
    Chỉ huy
    Trần Dụ Tông Chế Bồng Nga
    Trần Nghệ Tông La Ngai
    Trần Duệ Tông †
    Lê Quư Ly
    Đỗ Tử B́nh

    Tổn thất
    85.000-95.000 quân
    (tháng 1 năm 1377)

    Chinh phạt từ Việt-Nam
    Việt-Chiêm (982) • Việt-Chiêm (1044) • Việt-Chiêm (1069) • Đánh Tống, 1075-1076•Việt-Chiêm (1075-1104) • Việt-Chiêm (1367-1396) • Việt-Chiêm (1400-1407) • Việt-Khmer (1145-?) • Việt-Chiêm (1446) • Việt-Chiêm (1471) • Việt-Lan Xang (1478-1479) • Việt-Chân Lạp (1699) • Việt-Luangprabang (1749) • Việt-Thái (1982-1988)

    Chiến tranh Việt – Chiêm 1367-1396 là cuộc chiến giữa nước Đại Việt thời hậu kỳ nhà Trần và nước Chiêm Thành phía Nam.


    Đại Việt

    Chiến tranh bùng nổ ác liệt nhất trong hơn 20 năm dưới thời vua Chế Bồng Nga của Chiêm Thành (1367 – 1390).

    Nguyên nhân
    Nguyên nhân sâu xa của cuộc chiến giữa Đại Việt và Chiêm Thành, theo ư kiến của Trần Trọng Kim và Trần Xuân Sinh, bắt đầu từ cái chết của vua Chiêm là Chế Mân năm 1307.

    Đón Huyền Trân, bắt Chế Chí
    Từ sau khi liên minh chống quân Nguyên Mông thắng lợi, quan hệ giữa Đại Việt và Chiêm Thành khá tốt đẹp. Nhà Trần gả công chúa Huyền Trân cho Chế Mân để đổi lấy châu Ô và châu Rí.

    Huyền Trân công chúa (chữ Hán: 玄珍公主; không rơ năm sinh năm mất), là công chúa đời nhà Trần, Ḥa thân công chúa, là con gái của Trần Nhân Tông, em gái của Trần Anh Tông.

    Nhà Trần đổi gọi hai đất này là Tân B́nh và Thuận Hóa. Năm 1307, Chế Mân chết, theo tục lệ Chiêm Thành th́ Huyền Trân phải bị hỏa thiêu để táng theo. Vua Trần Anh Tông sai Trần Khắc Chung mượn tiếng thăm viếng và dùng kế đưa Huyền Trân về nước.

    H́nh vẽ Trần Anh Tông trong tác phẩm Trúc Lâm đại sĩ xuất sơn đồ

    V́ vậy vua Chiêm mới là Chế Chí không phục nhà Trần, có ư đ̣i lại đất Ô Rí đă dâng.

    Miếu Quan Tử thờ Trần Khắc Chung tại Sơn Đông, Lập Thạch (Nguồn vnnclub.com)

    Năm 1311, Trần Anh Tông mang đại quân đi đánh Chiêm. Đến trại Câu Chiêm, Anh Tông dụ Chế Chí. Chế Chí biết ḿnh thế yếu bèn theo đường biển ra hàng. Anh Tông tuy phong Chế Chí làm vương nhưng bắt về giam lỏng ở Gia Lâm, cho em Chí là Chế Đà A Bà Niêm làm tước hầu, trấn giữ nước Chiêm.
    Năm 1313, Chế Chí chết tại Gia Lâm.
    Các nhà nghiên cứu cho rằng từ việc nhà Trần cướp lại công chúa Huyền Trân và giam Chế Chí tới hết đời, Đại Việt và Chiêm Thành kết thù oán măi đến sau này.

    Hai lần can thiệp ngôi vua Chiêm
    Sau khi Chế Đà A Bà Niêm mất năm 1318, Đại Việt can thiệp vào chính trường Chiêm Thành, đánh đuổi vua Chiêm là Chế Năng chống đối và lập một vị vua thần phục ḿnh là Chế A Nan làm vương.

    Năm 1342, Chế A Nan chết, con là Chế Mộ và con rể là Trà Hoa Bố Đế tranh nhau ngôi vua.
    Người Chiêm ủng hộ Bố Đế, năm 1352 Chế Mộ yếu thế phải chạy sang Đại Việt cầu cứu.
    Năm sau (1353), thượng hoàng Trần Minh Tông lại can thiệp vào ngôi vua Chiêm, cho quân đưa Chế Mộ về nước.
    Nhưng lần đó quân Đại Việt bị quân Chiêm đánh bại phải rút về.

    Trần Minh Tông

    Chiêm Thành lấn cướp biên giới Đại Việt
    Năm 1360, Trà Hoa Bố Đế chết, em là Chế Bồng Nga lên thay.
    Vua Chiêm thấy quân đội Đại Việt không c̣n hùng mạnh như trước nên liên tục cướp phá biên giới Hóa châu vào các năm: 1361, 1362, 1365, 1366.
    Dù các tướng biên giới nhà Trần đẩy lui được quân Chiêm nhưng các cuộc cướp phá không chấm dứt. V́ vậy vua Trần Dụ Tông quyết định khởi binh đi đánh Chiêm Thành.

    Trần Dụ Tông

    Giao tranh 1367-1368
    Năm 1367, Trần Dụ Tông cử Trần Thế Hưng làm Thống quân hành khiển đồng tri, Đỗ Tử B́nh làm phó, mang quân đi đánh Chiêm Thành.
    Tháng 4 âm lịch năm 1368, quân Trần tiến vào Chiêm Động (Quảng Nam). Quân Chiêm đặt phục binh, quân Trần rơi vào chỗ phục kích, bị thua trận. Trần Thế Hưng bị bắt, Đỗ Tử B́nh chạy thoát, mang tàn quân chạy về nước.

    Chiêm Thành thấy binh lực nhà Trần ngày càng sút kém, bèn sai Mục Bà Ma đi sứ sang đ̣i đất Hóa châu nhưng không thành.

    Giao tranh 1371
    Qua năm sau, Đại Việt có biến cố. Vua Trần Dụ Tông mất, con là Nhật Lễ lên ngôi. Mẹ Nhật Lễ là vợ cũ của kép hát Dương Khương; Nhật Lễ giết mẹ Dụ Tông và muốn đổi sang họ Dương.
    Được hơn 1 năm (1370), anh khác mẹ Dụ Tông là Cung Định vương Trần Phủ giết Nhật Lễ, trở thành vua Trần Nghệ Tông.

    Mẹ Nhật Lễ chạy sang Chiêm Thành xin Chế Bồng Nga đánh Đại Việt trả thù.

    Thăng Long thất thủ
    Tháng 3 nhuận năm 1371, Chế Bồng Nga mang quân ra đánh. Quân Chiêm vượt biển đánh vào cửa Đại An, tiến thẳng vào kinh thành Thăng Long.
    Quân Chiêm vào đến Thái Tô, huyện Thọ Xương. Quân Trần chống cự không nổi. Vua Trần Nghệ Tông phải đi thuyền qua sông chạy sang Đông Ngàn để tránh ở Cổ Pháp, làng Đ́nh Bảng.

    Ngày 27 tháng 3 nhuận, quân Chiêm tiến vào Thăng Long, cướp phá cung điện, bắt phụ nữ, lấy của cải ngọc lụa mang về. Kinh thành bị cướp sạch trơn.

    Quân Chiêm rút về nước. Trần Nghệ Tông trở lại kinh đô, cho xây dựng sửa sang lại, dùng người tông thất đứng ra làm chứ không dùng sức dân.

    Giao tranh 1376-1377
    Trần Duệ Tông củng cố lực lượng

    Trần Nghệ Tông lập em là Trần Kính làm thái tử và sang năm 1372 th́ truyền ngôi vua lên làm thượng hoàng. Trần Kính trở thành vua Trần Duệ Tông.

    Trần Duệ Tông

    Để trả thù việc Chiêm Thành đánh cướp kinh thành, Trần Duệ Tông ra sức xây dựng quân đội. Tháng tám năm 1374, ông cho dân đinh xung vào quân ngũ: hạng nhất xung vào Lan Đô, rồi đến hạng nh́, hạng ba. Năm 1375, Duệ Tông xuống chiếu chọn các quan viên, người nào có tài năng, luyện tập nghề vơ, thông hiểu thao lược, th́ không cứ là tông thất đều làm tướng coi quân, đồng thời cho ra khỏi quân ngũ những người lính già cả, ốm yếu, bệnh tật.

    Năm 1376, vua Chiêm là Chế Bồng Nga lại mang quân xâm lấn. Duệ Tông sai Đỗ Tử B́nh đi đánh. Chế Bồng Nga sợ hăi, xin dâng 10 mâm vàng tạ tội. Nhưng Tử B́nh giấu vàng đi, lại tâu về triều rằng vua Chiêm kiêu ngạo không thần phục. Duệ Tông nổi giận, quyết định thân chinh đi đánh.

    Các quan đại thần Lê Tích, Trương Đỗ can ngăn không nên thân chinh nhưng Duệ Tông không nghe, sai quân dân Thanh Hóa, Nghệ An, Diễn Châu tải 5 vạn thạch lương đến tích trữ ở Hóa châu và rước thượng hoàng Nghệ Tông đi duyệt binh ở sông Bạch Hạc.

    Trận Đồ Bàn
    Bài chi tiết: Trận Đồ Bàn (1377)
    Tháng 12 âm lịch (đầu năm 1377), Trần Duệ Tông cầm 12 vạn quân tiến vào đất Chiêm Thành. Vua Trần sai Lê Quư Ly (tức Hồ Quư Ly) đốc vận lương thảo đến cửa biển Di Luân (Quảng B́nh) rồi dừng quân 1 tháng để luyện sĩ tốt.

    Hồ Quư Ly

    Người Tân B́nh và Thuận Hóa bắt được nhiều người Chiêm mang nộp.
    Tháng giêng năm 1377, quân Trần tiến đến Cầu Đá ở cửa Thi Nại (Quy Nhơn), đánh lấy đồn Thạch Kiều rồi tiến tới kinh thành Đồ Bàn nước Chiêm. Chế Bồng Nga lập đồn giữ ngoài thành, rồi cho người đến trá hàng, nói với Trần Duệ Tông rằng Chế Bồng Nga đă bỏ thành trốn.
    Duệ Tông muốn tiến quân vào thành ngay, đại tướng Đỗ Lễ can ngăn măi nhưng vua Trần không nghe, nói với quân sĩ rằng:

    "Ta ḿnh mặc giáp, tay cầm gươm, dăi gió dầm mưa, lội sông, trèo núi, vào sâu trong đất giặc, không một người nào dám chống lại đó là trời giúp. Huống chi nay vua giặc nghe tiếng bỏ trốn, không có ḷng đánh lại. Cổ nhân nói "Dụng binh quư ở nhanh chóng". Nay lại dùng dằng không tiến nhanh, thế là trời cho mà không lấy, để nó lại có mưu khác, th́ hối không kịp?"

    Duệ Tông thúc quân tiến vào thành. Quân Chiêm tứ phía phục binh đổ ra đánh, chia cắt quân Trần ra từng đoạn. Quân Đại Việt thua to, mười phần chết đến 7, 8 phần. Duệ Tông bị hăm trong ṿng vây, bị trúng tên tử trận.

    Các tướng Đỗ Lễ, Nguyễn Lạp Ḥa, Hành khiển Phạm Huyền Linh cũng tử trận.

    Ngự Câu vương Trần Húc bị bắt đă đầu hàng Chế Bồng Nga, được gả con gái.

    Đỗ Tử B́nh trước đă vu cáo vua Chiêm, lúc đó lĩnh hậu quân không tới cứu ứng cho Duệ Tông.

    Lê Quư Ly cũng sợ hăi bỏ chạy. Tuy nhiên khi về kinh, Quư Ly không hề bị thượng hoàng Nghệ Tông trách cứ, c̣n Tử B́nh chỉ bị đồ làm lính 1 năm, sau đó lại được cất nhắc lên chức vụ cao hơn trước.

    Trận Đồ Bàn 1377 là thất bại lớn nhất của quân Trần trong các cuộc giao tranh với quân Chiêm.

    Thượng hoàng Trần Nghệ Tông thấy vua em v́ việc nước bỏ ḿnh, nên lập con trưởng của Duệ Tông là Trần Hiện lên ngôi, tức là Trần Phế Đế.

    Chế Bồng Nga bắc tiến
    Sau thất bại của đại quân Trần năm 1377, Chế Bồng Nga biết binh lực nhà Trần đă rất suy nhược nên liên tục phát binh Bắc tiến. Quân Trần bị thất thế trước sức tấn công từ phương Nam trong nhiều năm.

    Đầu tháng 11 năm 1377, vua Chiêm lại theo đường biển tiến đánh Đại Việt. Thượng hoàng Nghệ Tông sai Trấn quốc tướng quân Sư Hiền ra giữ biển Đại An. Chế Bồng Nga thấy Đại An có pḥng bị, bèn tiến vào cửa Thần Phù và tiến vào Thăng Long lần thứ hai.
    Quân Trần không ngăn cản nổi.
    Quân Chiêm cướp phá kinh thành, đến ngày 12 tháng 11 th́ rút lui qua cửa Đại An, bị gió băo chết đuối rất nhiều.
    Tháng 5 năm 1378, Chế Bồng Nga đưa hàng vương Trần Húc về nước, đánh cướp Nghệ An.
    Tháng 6, quân Chiêm tiến vào cửa Đại Hoàng.
    Thượng hoàng Nghệ Tông phục chức cho Đỗ Tử B́nh, sai ra chống giữ.
    Tử B́nh đánh không lại, quân bị tan vỡ.
    Chế Bồng Nga tiến vào Thăng Long lần thứ 3, bắt người cướp của rồi rút về.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Trận Hải Triều 1390
    Sau khi Nguyễn Đa Phương và Phạm Khả Vĩnh rút về Thăng Long, tháng 11 năm 1389, Chế Bồng Nga thừa thắng tiến theo cửa Hoàng giang thuộc Nam Xang (Hà Nam).
    Trần Nghệ Tông sai đô tướng Trần Khát Chân ra chống giữ. Khát Chân khóc lạy lên đường, Nghệ Tông cũng khóc đưa tiễn. Điều này được các sử gia đánh giá rằng nhà Trần đă quá khiếp nhược trước sự uy hiếp của Chiêm Thành.

    Trần Phế Đế bị thượng hoàng Nghệ Tông nghe lời gièm của Lê Quư Ly mà giết hại năm 1388.
    Nghệ Tông lập con nhỏ là Ngung lên ngôi, tức là Trần Thuận Tông.
    Em Phế Đế là Trần Nguyên Diệu mang các thủ hạ đi đầu hàng Chế Bồng Nga.

    Trần Khát Chân đến Hoàng Giang xem xét địa thế, thấy không có chỗ nào đóng quân thuận lợi, bèn rút về đóng ở Hải Triều, tức sông Luộc.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Xung đột biên giới
    Về cơ bản, sau cái chết của Chế Bồng Nga, giữa Đại Việt và Chiêm Thành không c̣n những cuộc chiến quy mô.
    Sang năm 1391, Lê Quư Ly và Hoàng Phụng Thế lại mang quân đến Hóa châu, tuần tiễu biên giới Chiêm Thành. Quân Chiêm đặt phục binh đánh tan quân Trần. Phụng Thế bị bắt, sau trốn được về. Lê Quư Ly sai chém 30 viên đại đội phó dưới quyền của Phụng Thế.
    Năm 1396, Quư Ly đă hoàn toàn khống chế triều Trần, sai Trần Tùng đi đánh Chiêm Thành, giành được thắng lợi nhỏ, bắt được tướng Chiêm là Bố Đông và lui binh.

    Đây là cuộc giao tranh cuối cùng giữa quân Trần và quân Chiêm.

    Hậu quả
    Sau cái chết của Chế Bồng Nga, thế nước Chiêm Thành suy yếu. Tướng La Ngai về nước tự lập làm vua. Các con Chế Bồng Nga là Chế Ma Nô Đà Nan và Chế Sơn Na bị La Ngai giành ngôi, yếu thế phải chạy sang đầu hàng Đại Việt. Chế Na Mô Đà Nan được phong làm Hiệu chính hầu và Chế Sơn Na được phong làm Á hầu.

    Bài quá dài, phải cắt bớt

    Tổng kết
    Tính trong cuộc chiến gần 30 năm, hai bên giao tranh tất cả 13 lần. Đại Việt Nam tiến 5 lần (1367, 1376-1377, 1383, 1391, 1396) th́ chỉ có 1 lần thắng lợi nhỏ khi Chế Bồng Nga đă chết (1396), c̣n 4 lần đầu đều thất bại, trong đó nặng nề nhất là năm 1377 (năm 1383 ra quân không giao chiến).
    Chiêm Thành Bắc tiến tất cả bảy lần (1371, 1377, 1378, 1380, 1382, 1383, 1389-1390), trong đó thắng 5 lần (1371, 1377, 1378, 1383, 1389) - 4 lần tiến vào kinh thành Thăng Long của Đại Việt (1371, 1377, 1378, 1383), thất bại 3 lần (1380, 1382, 1390 – năm 1389-1390 thắng trước thua sau).

    Cả hai bên đều có vua bị tử trận khi tiến vào lănh thổ nước địch.
    Phía Đại Việt là Trần Duệ Tông năm 1377, phía Chiêm Thành là Chế Bồng Nga năm 1390.

    Cả hai bên đều có những mâu thuẫn nội bộ trong thời gian chiến tranh và có người chạy sang phía địch quốc.
    Phía Đại Việt có mẹ Dương Nhật Lễ cùng các tông thất Trần Húc, Trần Nguyên Diệu và các thổ hào vùng biên; phía Chiêm Thành có tướng Ba Lậu Kê, Chế Ma Nô Đà Nan và Chế Sơn Na.

    Đánh giá
    Theo nh́n nhận của các sử gia, nhà Trần thời Trần Dụ Tông trở đi đă suy nhược, không c̣n hùng mạnh như trước. Ông vua duy nhất có hùng tâm thời kỳ này là Trần Duệ Tông có dũng nhưng thiếu mưu trí bị tử trận khiến khí thế quân Trần ngày càng suy kém.

    Thượng hoàng Trần Nghệ Tông nhu nhược, chỉ biết mang Phế Đế chạy trốn và đem của cải đi chôn giấu vào núi khi quân Chiêm tấn công; về quân sự lại tin dùng măi hai tướng bất tài là Lê Quư Ly và Đỗ Tử B́nh; hai tướng này phạm tội nặng và để thua trận, hao tổn binh lực nhiều lần nhưng vẫn được trọng dụng. Điều đó khiến Chế Bồng Nga đánh ra Bắc, tiến vào Thăng Long "như vào chỗ không người".

    Về Chế Bồng Nga, nhiều ư kiến thừa nhận là một ông vua anh hùng ít có của Chiêm Thành. Nhưng theo Trần Xuân Sinh, vua Chiêm cũng chỉ có tài của tướng cướp dữ tợn. Chế Bồng Nga dùng binh đi chinh chiến liên miên nhiều năm khiến nhân lực Chiêm Thành bị tổn thất nặng. Không đ̣i lại đất đai bị mất để kiến thiết lại, bốn lần tiến vào Thăng Long, vua Chiêm chỉ cướp phá, vơ vét và vội vă rút về, không lần nào ở lâu. Chế Bồng Nga không phải ông vua anh hùng chấn hưng, mở mang đất nước.

    Xem thêm
    • Nhà Trần
    • Nhà Hồ
    • Trần Nghệ Tông
    • Trần Duệ Tông
    • Trần Khát Chân
    • Chế Bồng Nga
    • Chiến tranh Việt-Chiêm 1400-1407
    • Hồ Quư Ly

    Tham khảo
    • Viện sử học (2007), Lịch sử Việt Nam, tập 3, Nhà xuất bản Khoa học xă hội
    • Viện sử học (1987), Biên niên lịch sử cổ trung đại Việt Nam, Nhà xuất bản Khoa học xă hội
    • Trần Xuân Sinh (2006), Thuyết Trần, Nhà xuất bản Hải Pḥng
    • Khâm định Việt sử Thông giám Cương mục
    • Trần Trọng Kim, Việt Nam sử lược, bản điện tử
This thread has more than 10 replies. Click here to review the whole thread.

Posting Permissions

  • You may not post new threads
  • You may post replies
  • You may not post attachments
  • You may not edit your posts
  •