NHẬT BẢN PHÓNG TÀU THĂM D̉ TỚI CÁC MẶT TRĂNG BÍ ẨN CỦA SAO HỎA
TRONG MỘT NHIỆM VỤ TÁO BẠO NHẰM MANG VỀ TRÁI ĐẤT CÁC MẪU ĐẤT
Hôm 20 tháng 10, một tàu vũ trụ của Nhật Bản đă phóng lên sao Hỏa mang một nhiệm vụ khám phá các mặt trăng bí ẩn của hành tinh đỏ này và mang về các mẫu địa chất của nó.
5 cơ quan vũ trụ hàng đầu thế giới đă hợp tác trong sứ mệnh kéo dài 5 năm nhằm mục đích đưa một robot thăm ḍ và một xe tự hành lên Phobos, mặt trăng lớn hơn và gần hơn trong hai mặt trăng của sao Hỏa.
Cơ quan Thám hiểm Không gian Nhật Bản (JAXA) dẫn đầu nỗ lực lấy mẫu táo bạo này, đă phóng tàu vũ trụ trước b́nh minh từ Trung tâm Không Gian chính của nước này trên đảo Tanegashima. Một giờ sau, các quan chức JAXA tuyên bố thành công khi tàu vũ trụ tách khỏi tầng trên của tên lửa theo đúng kế hoạch. Các nhân viên điều khiển chuyến bay vỗ tay reo ḥ, đứng dậy, bắt tay chúc mừng nhau.
Cho đến nay, chưa ai thu thập được mẫu vật nào từ sao Hỏa hay các vệ tinh của nó.
Mặc dù NASA đă hạ cánh thành công 9 tàu thăm ḍ lên sao Hỏa trong 50 năm qua và Trung Quốc đă thực hiện một cú hạ cánh vào năm 2021 , nhưng chưa nước nào từng hạ cánh xuống Phobos hay vệ tinh Deimos của nó . Và cho đến nay chưa quốc gia nào thu thập được mẫu vật nào từ sao Hỏa, chứ đừng nói đến các vệ tinh nhỏ bé của nó.
Nếu thành công, những hạt bụi, đất và đá từ Phobos mang về Trái đất vào năm 2031.
Nhật Bản có kinh nghiệm với hai lần thu thập mẫu vật từ tiểu hành tinh đă được thực hiện thành công.
Phobos là một tảng đá gồ ghề, có h́nh dạng giống củ khoai tây, chỉ rộng khoảng 22 km (14 dặm). Việc nghiên cứu các mẫu địa chất của nó có thể giải thích cách các mặt trăng của sao Hỏa — và có thể cả các mặt trăng ở những nơi khác — được h́nh thành.
Sao Hỏa có hai mặt trăng đầy bí ẩn: Phobos (ở giữa) và Deimos (bên phải). Ảnh NASA
Được đặt tên là MMX (viết tắt của Martian Moons eXploration - Thám hiểm các vệ tinh của sao Hỏa), sứ mệnh trị giá 578 triệu đô la này có một tàu vũ trụ nặng 5 tấn, dự kiến sẽ đến sao Hỏa vào cuối mùa hè năm sau, 2027. Nó sẽ đồng bộ với quỹ đạo hẹp của Phobos quanh hành tinh đỏ, trước khi phóng ra robot tự hành do Pháp hợp tác Đức chế tạo có tên Idefix, được đặt theo tên chú chó trong truyện tranh Asterix.
Không lớn hơn một chiếc ḷ vi sóng, Idefix sẽ tự động đáp xuống Phobos, nảy lên trong vài phút trước khi dừng lại trong trọng lực cực thấp của mặt trăng này.
Xe tự hành bốn bánh được thiết kế để tự cân bằng nếu bị lật úp. Tuy nhiên, theo Julien Baroukh của Cơ quan Vũ trụ Pháp, mọi chuyện sẽ khác nếu nó bị lún xuống đất mềm hoặc bị kẹt giữa các tảng đá. Ông cho biết thêm, một khi các tấm pin mặt trời của xe tự hành được triển khai, nó không thể tự cân bằng được nữa, đó là lư do tại sao nó sẽ di chuyển với tốc độ cực chậm 1 milimét mỗi giây (0,04 inch mỗi giây)
Đ𝚒ề𝚞 𝚐́ 𝚜ẽ 𝚡ả𝚢 𝚛𝚊 𝚜𝚊𝚞 𝚔𝚑𝚒 𝚝à𝚞 𝚝𝚑ă𝚖 𝚍̣ 𝙸𝚍𝚎𝚏𝚒𝚡 𝚌ủ𝚊 𝚌𝚑â𝚞 Â𝚞 𝚑ạ 𝚌á𝚗𝚑?
Theo Baroukh, Idefix sẽ đóng vai tṛ là "tàu trinh sát thăm ḍ an toàn" khi nó di chuyển quanh Phobos trong suốt 100 ngày. Các nhà điều khiển chuyến bay Nhật Bản muốn tránh đất bụi và địa h́nh gồ ghề khi tàu mẹ - một tàu đổ bộ cố định bốn chân - đáp xuống bề mặt để thu thập mẫu vào cuối năm 2028 hoặc 2029.
Tàu đổ bộ sẽ chỉ ở lại Phobos trong hai giờ, khoan và hút ít nhất 10 grams vật liệu, trước khi phóng trở lại không gian. Nó sẽ nghiên cứu vệ tinh c̣n lại, Deimos, trong một loạt các chuyến bay ngang qua trước khi rời khỏi khu vực sao Hỏa vào năm 2030 và nhanh chóng quay trở lại Trái đất để giao mẫu vật vào năm 2031 tại sa mạc Úc.
Đây là một hành tŕnh đầy nguy hiểm, với nhiều mảnh vỡ nằm rải rác trên đường đi.
Tên của hai mặt trăng này không hề “dễ nghe” chút nào: Phobos trong tiếng Hy Lạp có nghĩa là nỗi sợ hăi, c̣n Deimos nghĩa là sự kinh hăi. Chúng là hai người con trai sinh đôi của Ares ,thần chiến tranh Hy Lạp được biết đến với tên Mars trong thần thoại La Mă.
Nga đă thất bại trong cả ba lần thám hiểm Phobos cũng như nhiều nỗ lực khác nhằm khám phá sao Hỏa. Trong sứ mệnh sao Hỏa duy nhất khác của ḿnh, Nhật Bản đă không thể đưa tàu vũ trụ vào quỹ đạo quanh hành tinh đỏ. Ngay cả NASA cũng đă có những thất bại trong nỗ lực trả lời câu hỏi hóc búa: Liệu sự sống đă từng tồn tại trên sao Hỏa hay chưa?
Bằng cách nghiên cứu các mặt trăng của sao Hỏa, các nhà khoa học hy vọng sẽ t́m hiểu xem Phobos và Deimos có được h́nh thành sau một vụ va chạm cổ xưa giữa sao Hỏa và một tảng đá vũ trụ nào đó hay không. Cũng có khả năng các mặt trăng này là những tiểu hành tinh lạc lối bị lực hấp dẫn của sao Hỏa giữ lại.
Dù thế nào đi nữa, các nhà khoa học dự đoán sẽ t́m thấy dấu vết của sao Hỏa trên Phobos, biến những mẫu vật này thành một “món hời” v́ vừa giúp làm sáng tỏ quá tŕnh h́nh thành hành tinh và mặt trăng, và thậm chí có thể cả công thức cho sự sống. Giám đốc khoa học hành tinh tạm quyền của NASA, Lindsay Hays, cho biết những phát hiện này sẽ giúp định h́nh các sứ mệnh sao Hỏa trong tương lai, bao gồm cả những nhiệm vụ đến đó của các phi hành gia.
“Đây là cơ hội có một không hai trong đời. Chúng tôi là một phần của sứ mệnh thu thập mẫu vật đầu tiên từ hệ thống sao Hỏa”, Markus Grebenstein, trưởng nhóm xe tự hành của Cơ quan Vũ trụ Đức, cho biết.
Nhật Bản không phải là quốc gia duy nhất muốn khai thác những kho báu khoa học ẩn chứa trong đá và đất trên sao Hỏa. Trung Quốc dự định phóng một sứ mệnh thu thập mẫu vật từ sao Hỏa vào năm 2028, trong khi NASA vẫn đang tranh luận về cách thu hồi hơn 30 ống mẫu vật được thu thập bởi tàu thám hiểm Perseverance trên sao Hỏa, nhà vô địch mới về khả năng di chuyển trên một thiên thể khác ngoài Trái đất.
Nhật Bản và Trung Quốc có thể sẽ cạnh tranh sát sao trong việc thu thập mẫu vật từ hệ mặt trời sao Hỏa. Cả hai đều đặt mục tiêu năm 2031.
Nhật Bản đang đầu tư 350 triệu đô la vào sứ mệnh này. NASA đóng góp 87 triệu đô la, Cơ quan Vũ trụ Pháp (CNES) khoảng 68 triệu đô la, Cơ quan Vũ trụ Đức (DLR) khoảng 56 triệu đô la và Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA) khoảng 17 triệu đô la.
Source
𝘑𝘢𝘱𝘢𝘯 𝘭𝘢𝘶𝘯𝘤𝘩𝘦𝘴 𝘴𝘱𝘢𝘤𝘦𝘤𝘳𝘢𝘧𝘵 𝘵𝘰 𝘮𝘺𝘴𝘵𝘦𝘳𝘪𝘰𝘶𝘴 𝘮𝘰𝘰𝘯𝘴 𝘰𝘧 𝘔𝘢𝘳𝘴 𝘪𝘯 𝘢 𝘣𝘰𝘭𝘥 𝘮𝘪𝘴𝘴𝘪𝘰𝘯 𝘵𝘰 𝘣𝘳𝘪𝘯𝘨 𝘩𝘰𝘮𝘦 𝘴𝘰𝘪𝘭 𝘴𝘢𝘮𝘱𝘭𝘦𝘴
https://apnews.com/.../japan-mars-moon-mission...
____________________ _______
https://www.facebook.com/nguyentatv/...xTy58WSMEvZKCl
Reply With Quote
Bookmarks